مجربات اكبرى ( فارسى ) — الصفحة ٣٠٦

شرح و معانى لغات و اصطلاحات متن

ثمرش به قدر گردكان و خارناك مثل بار بيدانجير و در جوف او دانه‌هايى شبيه به دانهء سماق و خوش طعم و مستعمل تخم اوست . ( تحفه )

جوز القى : ثمر شجريست مخصوص بلاد يمن به قدر فندق و جوف آن مشتمل بر پرده‌ها و ما بين پرده‌ها دانهء او به قدر مغز جلقوزه و با اندك بدبويى مىباشد . ( تحفه )

جوزبوّا : به فارسى جوزبويا گويند ، ثمر درختى است هندى به قدر تخم مرغ و چون مقشّر گردد به قدر عفصى و سرخ ، و تيره رنگ و درخت او به قدر درخت انار و بهترين او تازهء خوشبوى تند است كه خطوط سياه داشته باشد . ( تحفه ) . جوزبويا را جوز الطيب نيز خوانند ، جوزبوا معرب جوزبوياى فارسى است و به هندى جاى پهل نامند . ( فرهنگ مير )

جونك : ديوچه ، زلو ( ف ) ، علق ( ع ) .

علق : به فارسى زلو و ديوچه و به تركى سلوك نامند ، كرم سياهى است به قدر انگشتى و از آن بزرگتر و با خطوط سبز و در آبها و زمينهاى متعفّن به هم مىرسد و در امزجه و اعضاى ضعيفه و صغير كه قابل محجمه نباشد مثل پلك چشم و بن دندان بدل حجامت است .

چاكسو : چشميزك ، چشمك ، چشميزج ، چشخام ، حبة السودا .

چراتيه : نى ى نهاوندى ( ف ) ، قصب الزيره ( ع ) . ( لغات فيروزى )

چرونجى : نقل خواجه ( ف ) ، حب السمنه ( ع ) . ( لغات فيروزى )

چلغوزه : حب صنوبر .

چمگادر : شب پره ، خفاش .

چنبيلى : ياسمين . ( لغات فيروزى )

چندن : اسم هندى صندل است . ( تحفه )