سياحت نامه ابراهيم بيگ ( فارسى ) — الصفحة ٦٦١

از بستان السياحة ، قول ارسطو [ ى ] حكيم

بيست و ششم : ملاك و ارباب دولت و ثروت را از احتكار غلات منع فرمايد .

بيست و هفتم : هرگاه ملكى را به قهر و غلبه به دست آورد رؤساى او را كوچانيده در پايتخت آرد و ايشان را امان داده محافظت نمايد و اشرار و مفسدين ايشان را به سياست رساند .

بيست و هشتم : بار حيوانات چارپا را معين نمايد كه زياده بر قوهء حيوان بار نكنند .

بيست و نهم : براى عابرين سبيل رباط ، به جهت طالبان علم مدارس و براى درويشان خانقاه بنا كند .

سىام : با كسى عهد نبندد و اگر بندد بلاسبب نشكند .

سى و يكم : اگر از سران و سركردگان لشكر از ميدان جنگ روگردانند فورا معزول كرده ديگر بار به عمل واندارد .

سى و دويم : اگر صاحب منصبى در جنگ مقتول شود اولادش را تربيت كرده بنازد .

سى و سيم : قدغن اكيد فرمايد لشكرى و رعيت استعمال مسكرات از قبيل بنگ و ترياك و غيره نكنند .

سى و چهارم : دروغ‌زن متملّق را به درگاه راه ندهد كه ضرر دروغ‌زن بيشتر از لشكر خصم است به دولت .

سى و پنجم : ملاحظهء خدمتكار قديم و جديد نكند ، هر كس را به رعايت خدمت و صداقتش كيفر دهند .

سى و ششم : هنگام وارسى به امور بسيار ساعى باشد كه مشتبه ننمايند .

سى و هفتم : سالى يك بار در ايام عيد بار عام دهد .

سى و هشتم : به كيش و مذهب كسى از رعايا متعرض نشود ؛ مگر به آنان كه مذهب تازه درآورده و سبب اختلال مىشوند ، سياست فورى لازم است .

سى و نهم : در مصارف شخصى اسراف نكند و وجوهات مجاهدين را خود خرج ننمايد .

چهلم : اوقات خود را قسمت سازد جهت رسيدگى به امورات مملكتى و استراحت وجود و نوازش اولاد و ستايش يزدان .

چهل و يكم : سالى دوبار سران لشكر و اعيان مملكت را ضيافت باشكوه دهد .

چهل و دويم : در تربيت وليعهد سعى بليغ فرمايد و راه و رسم جهانبانى و عدالت را به او ملكه سازد و از هرگونه علوم و فنون او را تعليم نمايد .