كليات فيض كاشانى ( كليات ملا محمد محسن فيض كاشانى ) ( ديوان فيض كاشانى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٣٣

در قلت راستان و تحذير از صحبت كجان

هر كجا باشى به گردت ، مىتنند * از كجان ممكن نباشد منصرف

تا نظر كردى ز هر سو خيل كج * هم چو مژگان گرد چشمت بسته صف

تو ز صد فهم ار يكى بينى درست * ياد من كن با نواى چنگ و دف

فهم نارس بهتر است از فهم كج * گرچه دارد كج ز فهم خود شعف

فهم نارس فاسد و كج مفسد است * هست افساد كجان بئس الخرف

نارس از نقصى كه دارد ساكت است * كج ز حرف كج به لب آورده كف

كج بود گر همنشين بئس القرين * گر درآيد در تكلّم ، وا لهف

راست فهم مؤتمن ، نعم المعين * صحبتش باشد شرف ، فوق الشرف

شُكر فهم راست را در علم كوش * از كجى و از كجان شو بر طرف

تا توانى ، لاف از دانش مزن * آفتى بدتر نباشد از صلف

لاف اهل علم را در گفت‌وگو * هم چو روى ماه را باشد كلف

از علوّ و كوتهى مىكُن حذر * كاين بود چون بُخل و آن همچون سرف

اين بود چون زمهرير و آن چو نار * اين فسرده چون يخ و آن كرده تف

باش در معنى ، جوانى ، با خرد * مان طرف ، نى كودكى و نى جرف

در همه چيزى ، وسط ، نيكو بود * راست رو نه اين طرف ، نه آن طرف

چون چنين كردى بروز حشر نيز * بگذرى بر روى پل ، بىمنحرف

سعى كن در فهم اسرار و مشو * منجمد بر لفظ ، چون اهل قشف

كن حذر از اوثق اخوان خويش * تا نيفتى در اسف يا در عسف

راست باش و راست گوى و راست رو * « لا تكن ممّن عن الصدق انحرف »

آنچه گفتم با تو ، محض حكمت است * در شغاف دل نگهدار از شعف

نيست شعر اين سينهء احرار را * جاى دارد هم چو دُرّ اندر صدف

بارالها اين سخنها را بپوش * تا نبيند ديدهء هر ناخلف

راستان را در پناه خود بدار * ثمّ من كان اعتدى ثمّ اعترف

فيض را با راستان بخش اى كريم * حشر او كن با شهنشاه نجف

جُز سخن باقى نماند در جهان * صاحبش را تا ابد ، نعم الخلف

با خرد گفتم كه ، ضاق القافيه * گفت اوقف نظمها ، گفتم وقف