كليات فيض كاشانى ( كليات ملا محمد محسن فيض كاشانى ) ( ديوان فيض كاشانى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٨١

نصيحت خاص و عام در معاشرت با انام

هر درختى ثمر نمىدارد * همه بحرى ، گهر نمىدارد

بشنو از من ، كه برخورى از عمر * همه حرفى ، اثر نمىدارد

سخن از جان چو بر زبان آيد * اهل دل ز آن ، گذر نمىدارد

سخن از تن چو سوى تن آيد * در دل و جان اثر نمىدارد

سخنى چند ، گوش كن از من * هر صدف اين گهر نمىدارد

اولا قدر خويشتن بشناس * مرد ازين به هنر نمىدارد

قيمت تو به قدر دانش تست * بىخرد زين خبر نمىدارد

در مقامى كه علم داشت ترا * خردت ، پيشتر نمىدارد

خويش را پيشتر مدار تو هم * كه كسى از تو برنمىدارد

قدر خود را شناختن كاريست * عاقل اين مختصر نمىدارد

دانش اندوز تا شوى ايمن * مرد دانا خطر نمىدارد

هر كسى را بجاى خود بشناس * همه كس هر هنر نمىدارد

مرغ شايستهء سوارى نيست * اسب هم بال‌وپر نمىدارد

ز آدمى كار خر نمىآيد * علم هم گاو و خر نمىدارد

سرّ دين جُز على نمىداند * دل بينا عمر نمىدارد

چشم هر چند تيزبين باشد * خبرى از خبر نمىدارد

ذوق هرگز سخن نمىشنود * گوش هم طعم برنمىدارد

حسّ بينى ، صور نمىبيند * چشم از بو خبر نمىدارد

عصمت از جُز ولى مدار طمع * بشر از شر گذر نمىدارد

كار بىمشورت مكن عاقل * راى خود راهبر نمىدارد

رفعت ار بايدت تواضع كن * متكبّر ، كبر ، نمىدارد

از كسى در دلت مدار غبار * راحتى كينه‌ور نمىدارد

از حسد استعاذه كن به خداى * كه حسد جُز ضرر نمىدارد

با قضاى خدا ستيزه مكن * كس مفر از قدر نمىدارد

تا توان ، دل مبند بر فرزند * هيچ بار از تو برنمىدارد

طمع هر هنر مدار از وى * كآنچه خواهى پسر نمىدارد