مولانا جلال الدين ( زندگانى ، فلسفه ، آثار وگزيده اى از آنها ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٣٠

دين و انسانيت از ديده مولانا :

گمار . مگر نمىبينى كه خدا براى هر تخريبى تركان را مىفرستد ؟ « 1 » در بيت ديگرى مىگويد :

" از خراسانم كشيدى ، تا بر يونانيان * تا درآميزم بديشان تا كنم خوش‌مذهبى " « 2 »

چنان كه مشهود است ، او مردم آناطولى و سلجوقيان را با نام " يونانيان " مشخص كرده است كه مترادف است با : مردم سرزمين روم .

" اى ترك ماه چهره چه گردد كه صبح تو * آبى به حجرهء من و گويى كه : گل ، برو

تو ماه تركى و من اگر ترك نيستم * دانم من اين‌قدر كه به تركى است آب سو

آب حيات تو گر از اين بنده تيره شد * تركى مكن به كشتنم اى ترك ترك‌خو

رزق مرا فراخى از آن چشم تنگ تست * اى تو هزار دولت و اقبال تو به تو

اى ارسلان قلج مكش از بهر خون من * عشقت گرفت جملهء اجزام موبه‌مو

زخم قلج مبادا بر عشق تو رسد * از بخل جان نمىكنم اى ترك گفت‌وگو

بر ما فسون بخواند ككجك اى قشلرن * اى سزدش تو سيرك سزدش قنى بجو

نام تو ترك گفتم از بهر مغلطه * زيراكه عشق دارد صد حاصد و عدو

دكتر شنيدم از تو و خاموش ماندم * غماز من بس است درين عشق رنگ و بو « 3 »

( 1 ) مناقب العارفين ، ج 2 ، ص 721 ( 2 ) ظاهرا اين بيت در كليات شمس مصحح مرحوم فروزانفر نيامده است . ( 3 ) كليات شمس ، ج 5 ، ص 73 - 72 .