احوال و آثار واشعار مير سيد على همدانى ( با شش رساله ) ( فارسى ) — الصفحة ١٦٣

31 - تلقينيه

بنام در بيان آداب مبتدى وطالبان حضرت صمدي )

موضوع اين رساله ( ونام آن آنطور كه در فهرست نسخهء موزهء بريتانيا ضبط است ) از مقدمهء مؤلف پيداست : « اين رساله ايست موجز وعجاله ايست مختصر در بيان آداب مبتدى وطالبان حضرت صمديت وكيفيت وصول ومقصود اصلى ومطلوب حقيقي كه موجب التماس يكى از خلص اخوان . . . تا طالبان سعادت ابدى را تذكره‌يى بود وسالكان طريقهء ايزدى را تبصره‌اى گردد ان شاء اللّه العزيز . . . »

به سالكان تلقين ميفرمايد كه در تخليق وگوناگون كائنات خداوندى فكر كنند وبايد از زبان دل اين حقيقت را تصديق كنند كه رَبَّنا ما خَلَقْتَ هذا باطِلًا « 1 » ومقصود از خلقت انساني بشناسند كه « ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ « 2 » - بنا بر اين عبادت‌هاى خداوندى وتفكر في الأنفس والآفاق بايد در رأس همهء أمور زندگانى قرار داده شود . سالك راه حق بايد كه بنابر امر خداى متعال كه « تُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعاً أَيُّهَا الْمُؤْمِنُونَ . . . « 3 » توبه كند ولى اين توبه بفحواى يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا تُوبُوا إِلَى اللَّهِ تَوْبَةً نَصُوحاً « 4 » بايد كه از سر صدق وصميم دل عملي شود وتائب دوباره بآن اعمال بد نپردازد تا از فرمودهء رسول ( ص ) « التائب من الذنب كمن لا ذنب له » بهره‌مند گردد ودامن أو از كدورت‌هاى گناه بكلى پاك باشد .

مرد مؤمن وسالك واقعي بايد خود را از عدم ايفاى عهد ، سوگند دروغى ، لعنت بر ديگران ، دعاى بد به دوست يا دشمن وسخنان دل آزار نگاه دارد - در همهء اعمال نيت خود را درست كند زيرا « انما الأعمال بالنيات » بايد سعى تمام بخرج دهد تا از دست وزبان أو هيچكس آزرده نگردد . مؤمن بايد كه زندگانى را ساده بسر ببرد ودر اعمال خود شكسته نفسي وفروتنى نشان بدهد . خلاصه

( 1 ) - آيهء 191 آل عمران . ( 2 ) - 56 الذريت . ( 3 ) - 31 النور . ( 4 ) - آيهء 8 التحريم .