پزشكي سنتى و عاميانه مردم ايران با نگاه مردم شناختى ( فارسى ) — الصفحة ١٦٣
زبرك « 4 »
ناخن‌هايش سياه شود ، بادسمه گرفته است ، كه براى درمان آن بايد با نيل چهار بستش را مهر كرد يعنى نيل را ساييد و سر زانو ، سر قلب ، دور گردن و قوزك پاى مريض را مهر كرد ( همايونى ، 1353 : 41 ) .
شيرينگ « 1 »
شيرينگ « 1 »
مرضى رايج در سروستان است كه در سه ماهگى دانه‌هاى سرخ‌روى گونه‌هاى بچه مىزند ، براى جلوگيرى از شدت آن ، مادر طفل بايد فقط نان و ترشى بخورد و از خوردن هرگونه غذايى خوددارى كند ، به بچه هم بايد برنج كم‌چربى داد ، اگر دانه زيادتر شد ، بايد قدرى آويشن نرم و سابيده را با نمك نرم در كمى سركه ريخته روى شيرينك بمالند ( همايونى ، 1371 : 477 ) .
بچه چهار فرق
بچه چهار فرق
مرضى خاص كودكان است و در خراسان رواج دارد ، اگر نوزادى زياد گريه كند ، و در اثناى گريه مرتبا سرش را به عقب و جلو ببرد مىگويند چهار فرق است ، يعنى در زير پوست جمجمه‌اش چهار خط يا شيار خفيف و كم‌عمق وجود دارد كه از ملاج شروع و به چهار طرف سر ختم شده است كه بعضى زنان خبره با لمس آن تشخيص مىدهند ، بچهء چهار فرق را بايد سريعا درمان كرد و گرنه مىميرد ( شكورزاده : 155 ؛ نيز - داغ‌درمانى ) .
شيركو « 2 »
شيركو « 2 »
از امراض بومى بافق است ، دانه‌هاى بزرگ و قرمزرنگى است كه روى پوست ظاهر مىشود ، براى بهبود آن بايد شير خر بخورند ( جانب اللهى ، 1384 : 124 ) .
درد عمومى
درد عمومى
در خاش كسى كه در اثر بعضى امراض دچار درد عمومى مىشد گياه هريشك « 3 » كه برگى شبيه انار دارد ، در چاله‌اى ريخته مىسوزاندند و مريض را روى چاله مىخواباندند ( همو ، 1381 : 251 ) .
زبرك « 4 »
زبرك « 4 »
از امراض رايج شيراز است ، علامتش تب شديد است و بعد از سه روز دانه‌هاى ريزى به اندازهء
( 1 ) . s ? irinak ( 2 ) . s ? ir ku ( 3 ) . heris ? ak ( 4 ) . zebrak