جامع الحكمتين ( فارسى ) — الصفحة ٢٨٥

XXVIII . ( اندر خانه‌هاى خورشيد و ماه و ديگر سيّارات )

تركيب ما دو محلّ است - يكى دهان و يكى فرج مباشرت - و دهان بمنزلت جانب راست است و فرج بمنزلت جانب دست چپست ؛ و آلت بسودن چيزها ما را دو دستست « 1 » - يكى راست و ديگر چپ - و قوّت بساونده اندر هر دو آلت يكى است ؛ پس پيداست نيز كه تركيب ما نيز به دو قسم است همچنانك حكما گفتند كه فلك به دو قسم است . وز ميانهء سر مردم - كه مر آن را فرق « 2 » گويند و موى بر آن فرق به دو جانب بازافتد : بهر سوى راست افتد و بهر سوى چپ - خطّى است كه فرود آيد بميان دو ابرو و يك چشم ( سوى ) راست ماند و ديگر سوى چپ ، و تا ميان بينى آن « 3 » خطّ فرود آيد - آنك « 4 » بينى بميان دو سولاخ بينى - وز آن « 5 » خطّست كز « 6 » بينى يك سولاخ سوى راست ماند و يك سوى چپ . و همچنين اين خطّ فرود آيد از چهار دندان پيشين ، دو سوى راست ماند با يك نيمهء دهان ، و دو سوى چپ ماند با ديگر « 7 » نيمهء دهان . و بچاهك ز نخ فرود آيد آن خطّ و بميان سينه فروگذرد ، و يك دست از آن خطّ سوى راست ماند و ديگر سوى چپ . و همچنين آن خطّ مر جسد مردم را « 8 » به دو قسمت كند ، چنانك ما افلاك را با بروج بدان « 9 » خطّ به دو قسمت كرديم بر مقتضى حكمت كه ( از ) حكماء الهى قدما و أنبيا « 10 » و ائمّهء حقّ و فلاسفه « 11 » مثال « 12 » بميان خلق ماندست .

( 330 ) پس پيداست كين خطّ جسد مردم را به دو قسمت ( كرده ) است . وزين پنج آلت حواسّ يك [

a

95 ] چشم و يك گوش و يك سولاخ بينى


( 1 ) دستست : دستنست A ( 2 ) فرق : فوق A ( 3 ) آن : از A ( 4 ) آنك : و بر آنك A ( 5 ) وز آن : و آن A ( 6 ) كز : وز A ( 7 ) ديگر : دور كن A ( 8 ) مردم را : و مردم را A ( 9 ) بدان : و بدان A ( 10 ) و أنبيا : از انبيا A ( 11 ) و فلاسفه : فلاسفه A ( 12 ) مثال : شايد « متألّه »