كشف الحقايق ( فارسى ) — الصفحة ٥٣
فصل
فصل در بيان اصحاب نور كه مىگويند هر چه هست يك‌بار وجود خداست
فصل در بيان اصحاب نور كه مىگويند هر چه هست يك‌بار وجود خداست
بدانكه اين طايفه مىگويند كه وجود من حيث الوجود يك وجودست و آن وجود خداى است و اين هم اولست و هم آخر و هم ظاهر و هم باطن اينست معنى هُوَ الْأَوَّلُ وَ الْآخِرُ وَ الظَّاهِرُ وَ الْباطِنُ وَ هُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ « 1 » ازل و ابد عبارت از اول و آخر وى است و امر و خلق عبارت از ظاهر و باطن وى ظاهر او در ظهور مراتب دارد و باطن او هم در بطون مراتب دارد و مراتب عالم خلق و مراتب عالم امر عبارت از مراتب ظهور و بطون ويست و عالم خلق و عالم امر را باضافات و اعتبارات باسامى مختلف ياد كرده‌اند و خلق و امر و شهادت و غيب و ملك و ملكوت و دنيا و آخرت بسيط و مركب محسوس و معقول و مانند اين گفته‌اند . و عالم خلق سه مرتبه است اول جسم معادن دوم جسم نبات سوم جسم حيوان و عالم امر نيز سه مرتبه است اول روح دوم عقل سيم نفس و مراتب موجودات هم شش مرتبه است و هر يكى ازين مراتب ششگانه در قسمت اول سه نوعند جمله هشتده نوع مىشود و هر يكى ازين انواع هشتدگانه هزار قسمند جمله هشتده هزار قسمند و هشتده هزار عالم عبارت از اينست و امتداد و انبساط وجود در اين هشتده هزار مرتبه نفس است و اين نفس را صاحب شريعت ( رب ) مىخواند اينست معنى ( رب العالمين ) .
فصل
فصل
چون دانستى كه اين وجود من حيث الوجود يكى بيش نيست و ديگر دانستى كه اين وجود مراتب و افراد بسيار دارد و ديگر دانستى كه تمام مراتب افراد اين وجود هميشه موجود بوده است و هميشه موجود خواهد بود و هرگز از اينكه هستند كم و زياد نبوده‌اند و نخواهند بود از جهت آنكه اگر فردى از افراد يا نوعى از انواع يا جنسى از اجناس اين وجود ازين ( كذا - شايد : از
( 1 ) - حديد 3