معارف ( مجموعه مواعظ و كلمات سيد برهان الدين محقق ترمدى ) ( فارسى ) — الصفحة ١٠١
قوله تعالى إِذْ جَعَلَ الَّذِينَ كَفَرُوا فِي قُلُوبِهِمُ الْحَمِيَّةَ
مىكند احوال خود را كه فلان وقت چه كردم و چون شدم و چون تغيّرى بيند زارى آغاز كند » چنانك بلايى در زمين بيايد از ماه گرفتن و كسوف آفتاب و زلزلهء زمين و منع باران و ظهور و غوغاى ملخ و و با و گرانى و قحط و غير آن كه آثار سخط و خشم خداست و اهل زمين حقيقت دانند كه آن از گناه ايشانست به زارى آيند مؤمن نيز چون نور يقين را كم بيند و آب چشم را خشك بيند و وبايى دل بيند كه اوقات او مرده است در زارى آيد بلك آن بلاهاى دنيا نشان فراق حق نيست و اين تغيّرات و اين بلاها در دل نشان فراق حق است پس در نقصان زيادت بيند و در زيادت نقصان بيند چنانك ديگران از نقصان دنيا ترسان باشند او از زيادت دنيا ترسان باشد و از اندكى تغيّر دل و نفرت دل از طاعت و بىفايده ديدن طاعت را ترسان باشد و نالان باشد كه اندك بسيار را بكشد .
قوله تعالى إِذْ جَعَلَ الَّذِينَ كَفَرُوا فِي قُلُوبِهِمُ الْحَمِيَّةَ
قوله تعالى إِذْ جَعَلَ الَّذِينَ كَفَرُوا فِي قُلُوبِهِمُ الْحَمِيَّةَ
يعنى متابعت نفس كنند در آزار مؤمنان از حسد ايمان ايشان كه ما را مىكنند از عيش خويش و ما را ياد مىدهند از عاقبت و ندانند كى ايشان منغّص نمىكنند عيش را بلك مىخواهند تا اين عيش را با آن عيش پيوسته كنند چنانك شخصى از كسى جاهل گندم بستاند بستم و بكارد از بهر او تا منقطع نشود قوت او و او فرياد مىكند اين چه ظلم است الكافر اىّ كلب هو حتّى يعرف الكفر الكفر صفة من اللّه جاء لو عرف الكافر ايش الكفر