گوهر مراد ( فارسى ) — الصفحة ٧٢٠

توضيحات به قلم : حجت الاسلام و المسلمين جناب آقاى على ربّانى گلپايگانى

فإنّ لكلّ قوم لسانا و لكلّ طريقة تبيانا . . . »

( مصباح الهداية إلى الخلافة و الولاية ، ص 72 )

چو بشنوى سخن اهل دل مگو كه خطاست * سخن‌شناس نئى جان من خطا اينجاست

ص 285 س 6 : آنچه سابقا در مقدّمه كتاب مبيّن گشت .

ر . ك به مطلب دوّم از مقدمه ، ص 11 ، و تعليقه شماره ( 4 ) ص 285 س 12 : و جمعى از تمشيت كنندگان طريقه تصوّف . . .

كلام صدر المتألّهين ، در اين باره چنين است :

هاهنا ملاحظات عقلية لها أحكام مختلفة :

الأوّل : ملاحظة ذات الممكن على الوجه المجمل فهو بهذا الاعتبار موجود ممكن واقع فى حد خاص من حدود الموجودات .

و الثانى : ملاحظة كونها موجودا مطلقا من غير تعين و تخصص بمرتبة من المراتب و حد من الحدود و هذا حقيقة الواجب عند الصوفية ، يوجد مع الهوية الواجبية و مع الهويات الامكانية لعدم الامتياز بين موجود و موجود بهذا الاعتبار . . .

و الثالث : ملاحظة نفس تعينها المنفكة عن طبيعة الوجود ، و هو جهة تعينها الذي هو اعتبارى محض . . . . ( اسفار ، ج 2 ، 320 )

ص 286 س 19 : طريقة ذوق المتألّهين .

قائلان به اين نظريه معتقد به اصالت وجود در واجب و اعتباريت آن در ممكنات مىباشند ، و از طرفداران آن محقق دوانى است ، صدر المتألّهين در اسفار ، ج 1 ، ص 71 - 74 اين طريقه را نقل و نقد كرده است .

ص 291 س 15 : و صادر اوّل بالحقيقه اوست .

يعنى آنچه از خداوند صادر مىگردد حقيقتا همان هويت و وجود عقل اوّل