گوهر مراد ( فارسى ) — الصفحة ٢٧٥

فصل ششم از باب دوّم از مقالهء دوّم در بقيّهء صفات حقيقيّهء واجب تعالى

فصل ششم از باب دوّم از مقالهء دوّم در بقيّهء صفات حقيقيّهء واجب تعالى

فصل ششم از باب دوّم از مقالهء دوّم در بقيّهء صفات حقيقيّهء واجب تعالى

يكى « 1 » از آنها حيات است ، و حيات صفتى است كه مصحّح اتصاف شيء « 2 » باشد به علم و قدرت . و شك نيست كه آن صفت در واجب تعالى عين ذات اوست و آن بودن « 3 » ذات اوست به حيثيتى كه متّصف تواند شد به علم و قدرت .

ديگر از آن صفات ، سمع « 4 » و بصر است و آن در واجب تعالى واجب شود به علم حضورى او به مسموعات و مبصرات ، بلكه به جميع محسوسات ، ليكن علم او به مذوقات و مشمومات و ملموسات را ذوق و شمّ و لمس نگويند و در شرع وارد نشده ، بنابر آنكه اين احساسات مشعرند به ملاصقت و آن در واجب تعالى روا نيست ، بلكه علم به اين محسوسات را نيز بصر گويند . و شك نيست كه سمع و بصر ، عين ذات واجب است و آن بودن ذات واجب است به حيثيتى كه منكشف باشد بر او مسموعات و مبصرات « 5 » و ساير محسوسات .

و ديگر تكلّم است و آن راجع شود به قدرت بر ايجاد كلام و كلام نيست مگر

( 1 ) الف ، ج : و يكى . ( 2 ) ب : « شيء » ندارد . ( 3 ) ب : « و آن بودن ذات اوست » ندارد . ( 4 ) ب : سميع و بصير . ( 5 ) الف ، ج : « مبصرات » ندارد .