گوهر مراد ( فارسى ) — الصفحة ١٠٩
فصل ششم از باب اوّل از مقاله اولى در ذكر عناصر و بيان بعض از احوال وى
(
CS
) و اين ربع معمور ، به سبب اختلاف تأثير آفتاب به سبب قرب و بعد ، منقسم به هفت قسم شده كه هر قسمى را اقليمى نامند . و طول هر اقليم از مغرب است تا مشرق ، و عرضش چندان‌كه درازى روز نيم ساعت تفاوت كند .
بيانش آن است كه : در مواضع خط استوا به سبب آنكه افقش به دو قطب معدّل مىگذرد ؛ و جميع دواير صغار كه موازى معدل النهارند ، و آنها را مدارات يومى گويند ، به قطع افق منتصف « 1 » مىگردند . و قوس الليل و قوس النهار ، كه
( 1 ) ب ، ج : منصّف .