اسرار گياهان دارويى ( فارسى ) — الصفحة ٤٧٥
خيرى اصفر
ديده مىشود .
خواص درمانى : 1 - آب جوشاندهء آن را بنوشيد . مدرّ و قابض و مليّن و ضد انگل است ، دردهاى پشت و كمر را تسكين مىدهد ، اسهال و اسهال خونى را متوقف مىسازد ، بيرون افتادن ركتوم را معالجه مىكند .
2 - شيرابهء آن براى رفع تيرگى قرنيه چشم مصرف مىشود .
3 - ضماد آن را بماليد براى رفع ناراحتى پوست در موارد جابجا شدن استخوان و از جا در رفتگى مفيد است .
4 - آن را له كنيد و روى التهاب و جراحت‌ها يا جاى گزيدگى مار سمّى بيندازيد آن را بهبود مىبخشد .
خيرى اصفر
خيرى اصفر
نام‌هاى ديگر : خيرى - شب‌بو - شب‌بو زرد - منثور الصفر .
Giroflee jaune - Giroflee des murailles - Cheiranthus - Gilly flower - Gilliflower - True wall flower .
مشخصات : گياهى است از خانوادهء
Cruciferae
، دوساله و چندساله كه ساقهء آن به‌طور قائم و ارتفاع 60 - 25 سانتيمتر مىباشد . گلهاى آن به رنگ زرد مايل به قهوه‌اى يا زرد و خوشه‌اى و معطر . ميوهء آن به شكل حلقه دراز كه در آن دو عدد تخم قرار دارد . برگهاى آن ساده ، باريك ، بيضى ، دراز ، پوشيده از تار و به رنگ سبز غبارى است . اين گياه از گلهاى زينتى است كه معمولا در باغچه‌ها كاشته مىشود .
گونه‌هاى مختلف آن به‌طور خودرو در شكاف سنگ‌ها و روى ديوارها مىرويند ولى معمولا پرورش داده مىشود . اين گياه از اروپا برخاسته و بعدا در انگلستان بومى شده و به ساير نقاط جهان وارد شده است .
طبيعت آن : گرم و خشك است .
تركيب شيميايى : آلكالوئيدكيرىنين - گلوكوزيدهاى كيرولين و كيرانتين - اسانس روغنى فرّار .
خواص درمانى : 1 - خشك آن را بسائيد و بخوريد . قلب را تقويت مىكند ، براى درمان فلج و ناتوانى جنسى مفيد است .
2 - اگر آن را بخوريد و هم در مهبل شياف سازيد . قاعده‌آور است و فاسدكنندهء و خارج‌كنندهء جنين و مشيمه مىباشد .
3 - ماليدن آن براى رفع ورم رحم و مفاصل و تقويت مو مفيد است .