اسرار گياهان دارويى ( فارسى ) — الصفحة ٤٦٢
شيرهء خشخاش
تسكين سرفهء گرم مفيد مىباشد .
2 - آن را در گوش بچكانيد . ورم گوش را تحليل مىبرد .
شيرهء خشخاش
شيرهء خشخاش
نامهاى ديگر : افيون - ترياك - ترياق - اپيم - شيرهء كاهوى وحشى
مشخصات : در ميوهء نارس و سبز خشخاش شكافهايى ايجاد مىنمايند كه از اين شكافها شيرابه‌اى سفيدرنگ و تلخ خارج مىگردد ، اين مايع در مجاورت هوا سخت گرديده و رنگ قهوه‌اى به خود مىگيرد كه بوى قوى و طعم بسيار تلخ و نامطبوع دارد و در آب محلول بوده و در مجاورت گرما نرم مىگردد .
تركيبات شيميايى : مرفين - كدئين - تبائين - كموئين - ناركوتين - پاپاورين - پرفيروزين - اسيد مكونيك - اسيد تبولاكتيك - مواد رزينى - مواد قندى و صمغ و سفيده‌اى - نارسئين يا نارسيئن - لدانورين يا لدانوزين
خواص درمانى : 1 - خوردن مقدار كمى از آن قولنج‌هاى كبدى نفريتى را بر طرف مىسازد ، درد معده را تسكين مىدهد ، كاهش‌دهندهء احساس گرسنگى و تشنگى در مبتلايان به بيمارى قند است ، بيخوابىهاى حاصله از دردها را بر طرف مىسازد ، براى رفع دل بهم‌خوردگى در وسايل نقليه مفيد است .
2 - به اندازهء يك عدس از آن را با همان اندازه مرمكى مخلوط نموده و شياف كنيد اسهالى را كه همراه با پيچش شكم باشد درمان مىكند .
3 - آن را بكوبيد و با موم روغن مخلوط نموده و ضماد كنيد . خارش بدن را تسكين مىدهد .
4 - آن را با كافور مخلوط كنيد و در بينى بماليد . خون‌دماغ را بند مىآورد .
5 - آن را با شير مادر دختردار مخلوط نموده و داخل گوش بماليد آب آن را بيرون مىكشد .
6 - آن را با سركه حل كنيد و در جايى كه مىخواهيد مو نرويد پس از كندن مو بماليد و تكرار كنيد . ديگر مو نمىرويد .
7 - آن را بكوبيد بعد با پيه آب‌كردهء بز مخلوط نموده و از خارج روى سينه و پشت بماليد .