نبذ من كتاب الخراج وصنعة الكتابة ( فارسى ) — الصفحة ٥٩

باب يازدهم

نخستين ناحيهء خورهء فارياب است ، پنج فرسخ .

از كاخ خوط تا شهر فارياب « 1 » ، حدود دو فرسخ .

از فارياب تا بيابانى كه به آن ، قاع « 2 » گويند ، پنج فرسخ .

از شهر فارياب تا قاع واقع در بيابان بيشتر راه فراز و نشيب دارد .

وقاع منزلگاه آن بيابان است كه در آن خانه‌ها و چاههاى آب وجود دارد ، و جزء حوزهء حكومتى ناحيهء جوزجان « 3 » است ، و فاصلهء فارياب تا قاع واقع در بيابان نه فرسخ است .

از قاع تا شبورقان « 4 » واقع در بيابان واص ؟ ؟ ؟ موه ؟ ؟ ؟ ، كه شهر پر جمعيت و داراى منبر است ، و فاصلهء قاع تا جوزجان ، نه فرسخ است .

از شبورقان تا سدره « 5 » كه از ناحيهء بلخ است ، شش فرسخ .

سدره منزلگاهى بيابانى است كه جز يك چاپار بريد و چند خانه ، چيز ديگرى در آن وجود ندارد . چون در سال 203 ه زلزله‌اى در خراسان ، در نواحى مرو و طخارستان آمد ، چشمهء سدره از زلزله شكافته گشت و چشمهء بزرگى گرديد و آبش در بيابان جارى گشت ، و اين بيابان

( 1 ) Farayab ، ر ك به ابن خرداذبه ، ص 32 ؛ ابن فقيه ، ص 321 ؛ اصطخرى ، ص 270 ؛ ابن حوقل ، ج 2 ، صص 369 - 370 ؛ صاحب حدود العالم اين محل را به صورت بارياب [ پارياب ] ذكر كرده است . ص 97 ؛ سرزمينهاى خلافت شرقى ، ص 451 . ( 2 ) AL Kae ، رك به ابن خرداذبه ، ص 32 . ( 3 ) Djouzadjan ، ر ك به ابن خرداذبه ، ص 32 ؛ ابن فقيه ، ص 321 ؛ اصطخرى ، ص 270 - 271 ؛ ابن حوقل ، ج 2 ، ص 370 ، ابن رسته . ترجمهء . ص 122 ؛ مقدسى محل مذكور را به صورت جوزجانان ضبط كرده است . ص 298 ؛ سرزمينهاى خلافت شرقى ، صص 446 - 449 . ( 4 ) Schabourkan ، ر ك به ابن خرداذبه ، ص 32 ؛ اصطخرى ، ص 271 ؛ ابن حوقل محل مذكور را اشبورقان ضبط كرده ، ج 2 ، ص 370 ؛ حدود العالم ( اشبورقان ) ص 97 ؛ مقدسى ، ص 298 ؛ سرزمينهاى خلافت شرقى ، ص 452 . ( 5 ) Sidra ، ر ك به ابن خرداذبه ، ص 32 .