طب اكبرى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٠.٢٩

فهرست تفصيلى

[ 223 ] علامت انواع تشنّج بلغمى ، سوداوى ، دموى و صفراوى و علاج هريك .

[ 224 ] قسم سوم : تشنّج يابس ( استفراغى ) كه به سبب خشكى بدن ايجاد شود .

[ 225 ] قسم چهارم : تشنّج ايذايى كه به سبب رسيدن ايذاء به عصب يا دماغ ايجاد شود و داراى ده سبب است زيرا عصب اذيت شده يا در مغز است يا در ساير اعضاء .

[ 226 ] فايده : در تشنّج صرعى ، ماده در دماغ است . و گاهى هم تشنّج به سبب ترس ايجاد مىشود .

[ 227 ] فصل بيستم : در تمدد و كزاز .

[ 228 ] تعريف تمدد و فرق آن با تشنّج و وجه بدتر بودن آن از تشنّج .

[ 229 ] اسباب تمدد و كزاز و ذكر فرق تمدد با استرخاء و با تشنّج يابس .

[ 230 ] فايده : سبب دردى كه معمولا در تمدد و كزاز و تشنّج وجود دارد .

[ 231 ] ديگر استعمالات لفظ كزاز و نسبت آن‌ها با تمدد .

[ 232 ] علامات عام تمدد و كزاز .

[ 233 ] علامات خاص قبل از حدوث تمدد .

[ 234 ] علامات خاص پس از وقوع تمدد .

[ 235 ] تنبيه : ادويهء تمدد ، بايد بيشتر به گرمى و ترى مايل باشند .

[ 236 ] فصل بيست و يكم : رعشه .

[ 237 ] تعريف رعشه و فرق آن با اختلاج .

[ 238 ] نوع اول : رعشهء حادث از ضعف قوهء محركه .

[ 239 ] فايده : امكان حدوث رعشه از غضب و فزع و يا فرح بدون تركيب با عارض ديگر . و رعشهء حادث از رطوبت فضليه .

[ 240 ] نوع دوم : رعشهء حادث از ضعف آلت حركت كه يا از سوء مزاج بارد عصب است و يا از امتلاء و ورزش نكردن است كه موجب سدّه شده و يا از خشكى مزاج عصب است .

[ 241 ] نوع سوم : رعشهء حادث از ضعف قوت و آلت هر دو .

[ 242 ] فايده : مجرباتى جهت لرزهء سر .

[ 243 ] فايده : آب مناسب اين امراض ، آب باران است . فصد زياد ، باعث ازدياد اين امراض است . هرگاه صرعى را ، سرش به لرزه آيد ، بايد فهميد كه در دماغ او آماس است .

[ 244 ] فصل بيست و دوم : خدر .

[ 245 ] تعريف خدر و نسبت آن با رعشه و استرخاء .

[ 246 ] سبب كلى خدر ، عدم نفوذ قوت حسّاسه در اعضاء است و هشت سبب جزئى هم دارد .

[ 247 ] اثر داروى گرم در خشك مزاجان در ايجاد خدر در نوك انگشتان و ساير اعضا .