رياض السياحة ( فارسى ) — الصفحة ٥٤٠

وحشى

ماهر غزليات رنگينش شاهد مدعا است و مثنويات نمكينش بر مطلب گواه در ايام شاه طهماسب بن شاه اسماعيل صفوى بوده سالهاى فراوان در يزد سكونت نموده سه كتاب مثنوى گفته در فرهاد و شيرين ، بمثقب فكرت در معانى سفته اما توفيق اتمام نيافته و هم در زمان دولت شاه طهماسب بعالم آخرت شتافته اين چند بيت از مثنوى فرهاد و شيرين نوشته شد

نظم :

الهى سينه‌اى ده آتش افروز * در آن سينه دلى و آن دل همه سوز

هرآن دل را كه سوزى نيست دل نيست * دل افسرده غير از آب و گل نيست

سخن كز سوز دل تابى ندارد * چكد گر آب ازو آبى ندارد

يكى را ساخت شيرين كار طناز * كه شيرينى تو شيرين ناز كن ناز

يكى را تيشه‌اى بر سر فرستاد * كه جان مىكن تو فرهادى تو فرهاد

مبادا آنكه او كس را كند خوار * كه خوار او شدن كاريست دشوار

گرت عزت دهد رو ناز مىكن * و گرنه چشم حسرت باز مىكن

يكى ميلست با هر ذره رقاص * كشاند ذره را تا مقصد خاص

رساند گلشنى را با بگلشن * دواند گلخنى را تا به گلخن

همين ميلست كاهن را درآموخت * كه خود را برد بر آهن‌ربا دوخت

برون آورد مجنون را مشوش * بليلى داد زنجيرش كه مىكش

ز گل بربسته با بلبل پروبال * شكسته خار بر جانش كه مىنال

غرض اين ميل چون گردد قوى پى * بشور عشق آيد در رك و پى

اگر صد آب حيوان خورده باشى * چه عشق اندر تو نبوده مرده باشى

و له ايضا

بمجنون گفت روزى عيب‌جوئى * كه پيدا كن به از ليلى نكوئى

ز حرف عيب‌جو مجنون برآشفت * در آن آشفتگى خندان شد و گفت

كه گر بر ديدهء مجنون نشينى * به غير از خوبى ليلى نه بينى

تو قد بينى و مجنون جلوه و ناز * تو چشم و او نگاه ناوك‌انداز