رياض السياحة ( فارسى ) — الصفحة ٢٢٥
تربت حيدريه
چنان كه اگر گذارد بجاست « 1 »
نظم :
آنكه جان بخشد اگر بكشد رواست * نايب است و دست او دوست خداست
آنكه از حق يابد او وحى و جواب * هرچه فرمايد بود عين صواب
و اگر زيد را نوازد سزا ، نه آنكه نادان جاهل تقليد انسان كامل كرده هرچه به خيالش درآيد به همان اقدام نمايد و بر وفق ظن و گمان خود بر ردّ و قبول زبان گشايد و از تازيانه « لا تتبعوا الظن فان الظَّنَّ لا يُغْنِي مِنَ الْحَقِّ شَيْئاً » * نهراسد و بگويد « المرء متعبد بظنه » يعنى باب علم مسدود است و انسان كامل مفقود . اى نادان اگر پادشاه گاهى از خرگاه برآيد و خويش را به رعايا بنمايد و گاهى درون خيمه منزل گزيند و جز مقربان كسى را نبيند درين هنگام لازم نيايد كه پادشاه نباشد تو سعى نماى خود را از آلايش برهان و بدرون خرگاه نزد پادشاه برسان « وَ الَّذِينَ جاهَدُوا فِينا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنا »
بيت :
چه مىگويم كه دور افتاده‌ام از راه * فذرهم بعد ما جاءت قل اللّه
غرض از تمهيدات و مقدمات آن بود كه يحيى بن خالد برمكى نخست نسبت به سدهء سينه قطب دايرهء ولايت و خورشيد سپهر امامت امام هفتم حضرت موسى الكاظم عليه السّلام خدمت و ارادت بجا آوردى و از رسوم بندگى هيچ‌گونه تقصير نكردى آخرالامر بسبب حب جاه دشمن خاندان رسالت‌پناه شده و بامر هارون آن مردود دون امام معصوم را مسموم ساخت و بمضمون
« من اعان ظالما فقد سلطه الله عليه »
هارون دودمان برامكه را برانداخت ، دانائى چه خوب فرموده است الهى هر كه را خواهى براندازى با ماش دراندازى .
تربت حيدريه
تربت حيدريه
ولايتى است مشهور و در السنة و افواه مذكور چون قطب الدين حيدر مقدم حيدريان در آنجا مدفونست لهذا آن ولايت به آن جناب منسوبست آب و هوايش به‌غايت خوب و مشتمل بر پنجاه قريه مرغوبست ، حبوبات و فواكهش ارزان و ممتاز علىالخصوص
( 1 ) - كذا . محتمل : اگر عمرو را واگذارد بجاست .