شرح گلشن راز ( فارسى ) — الصفحة ٥٩٤
ظلمت زمان و مكان
تعبير شده . كما قال مولانا امير المؤمنين - عليه السّلام - : « رأس العقل مجاهدة الهوى » « 1 » .
ولى از صحبت نااهل بگريز
يعنى با اين همه كه گفتيم كه تمام به نظرى مصنوع يك صانع [ هستند ] و خوب‌اند و بدخلق نشده است . اگر خواهى كه سالم باشى از صحبت جاهل بگريز و از نااهل بپرهيز . چه :
« جاهل ار با تو نمايد همدلى * عاقبت زخمت زند از جاهلى »
قال على ( ع ) : « احذر مجالسة الجاهل كما تا من مصاحبة العاقل » . و قول پيغمبر است : « اتّقوا من مواضع التّهمه » .
عبادت خواهى از عادت بپرهيز
چه ، عبادت خواهش حق است و عادت خواست شيطان . و هر دو نقيض‌اند ، با هم جمع نمىشوند در موضع واحد . و ايضا عبادت تو را مقرّب به حقّ نمايد و عادت تو را دور كند . پس بنابراين :
نگردد جمع عادت با عبادت * عبادت مىكنى بگذر ز عادت
قوله :
ز ترسايى غرض تجريد ديدم * خلاص از ربقه‌ى تقليد ديدم
مراد از ترسايى امت عيسى - عليه السّلام - است كه چون عيسى ( ع ) آداب وحدت را مراقب بود ، چنان‌كه موسى ( ع ) آداب كثرت را مواظب ؛ « 2 »
( 1 ) . شا : ( و پيغمبر ما محمد بن عبد اللّه . . . ماهة الهوى » را ندارد . ( 2 ) . پا : مواضب