شرح گلشن راز ( فارسى ) — الصفحة ٢٠٤
مراتب توحيد و صفات آن
تعالى : « الَّذِي أَحَلَّنا دارَ الْمُقامَةِ مِنْ فَضْلِهِ لا يَمَسُّنا فِيها نَصَبٌ وَ لا يَمَسُّنا فِيها لُغُوبٌ » . و لذا قال على - عليه السّلام - : « عباد اللّه انكم و ما تأملون فى هذه الدّنيا اثوياء مؤجّلون « 1 » و مدينون مقتضون » ؛ يعنى شما در اين دار غرور مشغول گذرانيدن اجل محدود معيّن‌ايد ، كه آن به منزله‌ى دينى است كه از شما اقتضا و طلب مىشود « 2 » . پس « 3 » از فريفته‌شدگان عالمى پست نباشيد ؛ مثل جالينوس كه مىگفت :
« راضىام كز من بماند نيم‌جان * كه ز كون استرى بينم جهان »
بلكه بايد هميشه در آرزوى آن باشد كه از اين منازل و مراحل عبور نمايد .
شيخ سعدى « 4 » :
« اى كه بر روى زمينى ، همه وقت آن تو نيست * ديگران در رحم « 5 » مادر و پشت پدرند »
لذا قيل :
« بر پر كه نه منزل قرار است * اين آب و هوا نه سازگار است »
يعنى اينجا مقام استقامت نيست ، به جهت آنكه هنوز حركت اشيا به انتها نرسيده است ، بلكه « 6 » تمام حركت توسطيّه دارند ، چه تمام اشيا واسطه‌اند بين مبدأ و منتها ، كما « 7 » فى الآية « 8 » الكريمة : « يا أَيُّهَا الْإِنْسانُ إِنَّكَ
( 1 ) . شا : مؤاجلوان ( 2 ) . شا : به‌منزله دين از شما طلب كرده مىشود . پا : مىشود به دنيا ( 3 ) . پا : ( پس ) را ندارد . ( 4 ) . شا : كما قيل ( 5 ) . پا : شكم ( 6 ) . شا : و هنوز ( 7 ) . پا : ( كما ) را ندارد . ( 8 ) . شا : آية