شرح گلشن راز ( فارسى ) — الصفحة ١٥٣

[ گنج مخفى : ]

متّحد با كلّ است . چنان‌كه فرموده‌اند :

- « در جزء نبين كلّ را * در غنچه ببين گل را

باشد اين از اهليّت * در غوره ببين مل را »

- « ليس على اللّه بمستنكر * أن يجمع العالم فى واحد »

بدان خردى كه آمد حبّه‌ى دل * خداوند دو عالم راست منزل

چنان « 1 » كه مستفاد از احاديث قدسى و از آيه‌ى شريفه است . امّا آيه‌ى شريفه « 2 » : « وَ هُوَ مَعَكُمْ أَيْنَ ما كُنْتُمْ » ، و قال فى القدسى « 3 » : « لا يسعنى ارضى و لا سمائى و لكن يسعنى قلب عبدى المؤمن » ، و قال : « انا عند قلوب المنكسرة » . كما قيل :

« گفت پيغمبر خدا فرموده است * من نگنجم هيچ در بالا و پست

در دل مؤمن همىگنجم عجب * گر مرا خواهى در آن دلها طلب »

اما مخصوص است به قلوبى كه منكسر باشد ؛ يعنى هستى مضاف خود را از خود مسلوب و درهم‌شكسته باشد ، و به زبان حال بگويد :

« فانى از خويشم من و باقى به حقّ

( 1 ) . شا : ( چنان ) را ندارد . ( 2 ) . شا : ( امّا آيه‌ى شريفه ) را ندارد . ( 3 ) . شا : و حديث