شرح فصوص الحكم ( تحقيق حسن حسن زاده آملى ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٣٥

[ 7 ] [ فصّ حكمة عليّة فى كلمة اسماعيليّة ]

أى من السّيئات .

و وقوع وعده واجب است و آن تجاوز و عفو و غفران است پس امكان وقوع وعيد زائل شود چه وقوع يكى از دو طرف ممكن بىمرجح ممكن نيست و طالب وعيد جز گناه نى و گناه مرتفع به تجاوز . پس سبب وقوع وعيد زائل گردد و عدم علت موجب عدم معلول ، و وعيد نيست مگر از براى تخويف و اتّقاء و ايصال هر يك از ايشان به كمالاتش لذلك قال اللّه تعالى وَ ما نُرْسِلُ بِالْآياتِ إِلَّا تَخْوِيفاً وَ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ و قال بعض أهل الكمال :

و إنّى إذا اوعدته أو وعدته * لمخلف إيعادى و منجز موعدى

از آنكه ثنا گفته نمىشود به وفاى ايعاد بلكه موجب ثنا تجاوزست و حضرت حق طالب ثناست ، پس واجب باشد وفا به وعدهء عفو و مغفرت و تجاوز و منتفى گردد امكان آنچه وعيد بدان لاحق شده است ، و قيصرى درين مقام مىفرمايد شعر :

يا من بلطف جماله خلق الورى * حاشاك أن ترضى بنار تحرق

أنت الرّحيم بكلّ من أوجدته * و لأجل رحمتك العميمة تخلق

إن كنت منتقما فأنت مؤدّب * و معذّبا إن كنت أنت المشفق

فاجعل عذابك للعباد عذوبة * و ارحم برحمتك التى قد تسبق

اى رحمت واسعت پناه همه كس * لطف و كرم تو عذرخواه همه كس

بر عفو تو اعتماد دارم هرچند * بيش است گناهم از گناه همه كس

* * *

در فقر من فقير درويش نگر * در عجز من بىكس دل‌ريش نگر

در جرم من و ناكسى من منگر * در رحمت و لطف سابق خويش نگر

و اگر ترا خلجان خاطر باشد كه شرك معفو نيست پس وقوع متعلّق وعيد واجب باشد پس نفى امكان ممكن نباشد جواب اين بعد از شرح ابيات به تقديم خواهد رسيد .