لطائف غيبيه ( آيات العقائد ) ( فارسى ) — الصفحة ١١٨

لطيفه دوم قوله تعالى « سُبْحانَ الَّذِي أَسْرى بِعَبْدِهِ لَيْلًا مِنَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ إِلَى الْمَسْجِدِ الْأَقْصَى الَّذِي بارَكْنا حَوْلَهُ لِنُرِيَهُ مِنْ آياتِنا إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ »

بمعراج و تكذيب آن نموده است و بينندهء اسرار معراج است . و حق آن است كه مراد از آن علم بجميع مسموعات و مبصرات است .

« سُبْحانَ » سبحان علم تسبيح است تقدير بر آن است كه « اسبّح اللّه سبحان » و بعد از آن سبحان را نازل منزله و قائم مقام مصدر گردانيده . و درين كلام دلالت بر تقدس و تنزه او از جميع قبايح است .

« الَّذِي » يعنى بارى تعالى « أَسْرى بِعَبْدِهِ » سير فرموده بنده خود را كه محمّد صلّى اللّه عليه و آله است « لَيْلًا » در شب و تنكير « لَيْلًا » بواسطه آن است كه دلالت بر قلّت زمان سير داشته باشد .

« مِنَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ » بعضى را اعتقاد آن است كه مبدء سير آن حضرت از حجر اسود بوده و بسيارى از مفسّران را اعتقاد آن است كه از خانه امّ هانى كه در حرم بود . و اعتقاد ابن عباس آن است كه كلّ حرم مسجد است ، پس بنابراين خانه امّ هانى مسجد خواهد بود .

« إِلَى الْمَسْجِدِ الْأَقْصَى » يعنى بيت المقدس و چون ماوراى آن مسجدى نيست آن را اقصى گويند چنانچه زمخشرى در كشّاف گفته است ، و بعضى را اعتقاد آن است كه اين وجه تسميهء دورى آن از حرم است .

« الَّذِي بارَكْنا حَوْلَهُ » يعنى بركت در حوالى آن گذاشته آرامگاه انبيا و ملايكه‌اش گردانيديم . و از مجاهد منقول است كه بركت عبارت است از انهار جاريه و اشجار مثمره و ازهار منوّره و حق آن است كه مراد ببركت دنيا و آخرت است ، پس شامل هر دو اين بركت خواهد بود .

« لِنُرِيَهُ مِنْ آياتِنا » تا كه بنمايم او را آيات و علامات . مخفى بر ناقد بصير