كليات ( فارسى ) — الصفحة ٣٩٣

لمعهء پانزدهم

لمعهء پانزدهم

لمعهء پانزدهم

محب سايهء محبوبست ، هرجا كه رود در پى او رود ، مصراع :

سايه از نور كى جدا باشد ؟

و چون در پى او رود به حكم « ان ربى على صراط مستقيم » كژ نرود ، چه ناصيهء او بدست اوست ، جز به راه او نتواند رفت و « ما مِنْ دَابَّةٍ إِلَّا هُوَ آخِذٌ بِناصِيَتِها » .

شعر :

فلا عبث و الخلق لم يخلقوا سدى * و ان لم تكن افعالهم بالسديدة

على سمة الاسماء تجرى امورهم * و حكمة وصف الذات للحكم اجرة

از جنيد ، قدس سره ، پرسيدند كه : « ما التوحيد ؟ » گفت : از مطربى شنيدم كه مىگفت ، شعر :

و غنى لى منى قلبى و غنيت كما غنى * و كنا حيث ما كانوا و كانوا حيثما كنا

حلاج را پرسيدند كه : « بر چه مذهبى ؟ » گفت : « بر مذهب خدا » ، بيت :

آن كس كه هزار عالم از رنگ نگاشت * رنك من و تو كجا برد ؟ اى ناداشت

اين رنك همه هوس بود ، يا پنداشت * او بىرنگست ، رنگ او بايد داشت

اگر از ناهموارى زمين سايه كژ نمايد ، آن كژى عين راستى او بود ، چه راستى « 1 » ابرو در كژيست ، مصراع :

از كژى راستى كمان آيد .

« و الحقيقة كالكرة » ، بر هرجا كه انگشت نهى ، حاق وسط او باشد ، هيهات ! كجا افتادم ؟ بدان كه آفتاب محبت از مشرق غيبت بتافت ، محبوب سراپردهء سايهء خود بر صحراى ظهور كشيد ، آنگاه محب را گفت : چرا تماشاى سايهء من نكنى ؟ « أَ لَمْ تَرَ إِلى رَبِّكَ كَيْفَ مَدَّ الظِّلَّ ؟ » ، آخر نظرى كن به سايهء من و در امتداد او مرا نبينى ، مصراع :

كز خانه به كدخداى ماند همه چيز .

« قل كل يعمل على شاكلته » اعتبار نكنى ، كه اگر حركت شخص نباشد ، سايه متحرك

( 1 ) در 4 تا اينجا از نسخه افتاده است و ازين پس با افتادگى ديگر آغاز مىشود ، منتهى كاتب به خطا شماره‌هاى هر لمعه را يكى كمتر نوشته است