كليات ( فارسى ) — الصفحة ٣٠

ديباچه

ابو الفداء در تاريخ خود « 1 » آورده است كه مغولان به تهمت اينكه با ايشان غدر كرده بود وى را كشتند .

دوقات يا توقات و يا توقاد و يا طوقات از شهرهاى معروف آسياى صغير و خاك عثمانى سابق و تركيهء امروز در ميان قونيه و سيواسست كه اروپاييان

dakoT

يا

TakoT

مىنويسند و در كنار رود توقات سو واقع شده و اينك نزديك سى هزار جمعيت دارد كه تقريبا يك ثلث آن ارمنيانند .

اين شهر ساختمانهاى كهن داشت از آن جمله قبر يكى از پسران تيمور بود و در زلزله‌اى كه در 1825 ميلادى روى داد قسمت عمده از آن ويران شد و هنوز در آن خانقاه بسيار بزركى هست كه احتمال مىرود همان خانقاهى باشد كه معين الدين پروانه براى عراقى ساخته است .

شاهزادهء مغول كه نام وى در مقدمهء ديوان « قنقورتاى » چاپ شده و در نسخهء ديگر از آن چنان كه گذشت هم « فيقوراى » و هم « فنقوراى » خوانده مىشود قطعا همان كسيست كه خوندمير در حبيب السير نام وى را « قنقورباى » ضبط كرده و گاهى هم « قنقرباى » نوشته‌اند و وى پسر نهم هولاكو بود از كنيزى از مردم ختاى بنام « اجوجه ايكجى » . در سال 680 امراى مغول با وى همدست شدند و خواستند برادر وى سلطان احمد تگودار را كه تازه به پادشاهى رسيده بود بكشند وى پيش‌دستى كرد و ايشان را برانداخت و پشت قنقورباى را شكست و او از آن آسيب درگذشت و بازماندگان وى در 683 به خون‌خواهى او ارغون خان را كشتند . پس اين واقعهء ملاقات عراقى با اين شاهزاده و صاحب‌ديوان جوينى پيش از سال 680 يعنى سال كشته شدن قنقورباى رخ داده است و پيداست كه تا اين زمان عراقى در آسياى صغير و نواحى قونيه و دوقات يا توقات بوده و از آن پس بمصر رفته است .

شمس الدين محمد بن بهاء الدين محمد بن شمس الدين محمد بن بهاء الدين على جوينى صاحب ديوان وزير معروف و برادر عطا ملك جوينى

( 1 ) ج 4 - ص 9 - 10