شرح شطحيات ( فارسى ) — الصفحة ٦٠٦

483 فصل ( فى الرواية 24 للحلّاج )

- صلوات اللّه عليه - « لو أذن اللّه السماوات و الارض ، لبشّرتا من صام رمضان بالجنّة . »

( 1203 ) به فطرت ، سنّت الهى خواهد كه از فعل او صادرست ، يا دين و شريعت ، يا كون ، يا صورت آدم ، يا روح ، يا رسم حقّ « 5 » كه نقش علم است بر خاتم قدرت ، يا اصل جوهر كه كون از آن آفريده است . تحقيق اين فطرت استعداد عرفان ربوبيّت كه در دل و روح و نفس و عقل است ، مىنمايد . چون اين چهار ركن در صورت صلصالى متمكّن شود ، بنعت علم و قدرت و سمع و بصر و حيات ، آن را فطرت گويند .

( 1204 ) بقدرت ، قدرت حقّ خواهد كه بذات قايم است ، و آن قدرت برسم فعل بىفصل و وصل در فطرت مباشرت نمايد . قدرت را نطق است . نطقش زبان افعال است .

( 1205 ) جلال قربت جلال حقّ است ، و آن صفت اوست . نطق جلال تأثير تجلّيست در روح ، و آن از صفت سرّ الهام است از الهام ذات رحمن . حقّ به زبان جلال و قدرت و جميع صفات سخن گويد .

معنى قربت آنست كه بقدرت نزديك است ، قدرت به فطرت نزديك است .

آنجاى است مباشرت صفت در فطرت بنعت تجلّى .

( 1206 ) معنى حديث : يعنى من بظهور تجلّى بر دل بنده‌ام ، چون مرا از علّت كون فرداند ، و برسم فنا در عظمت من تفكّر كند ، و از من عرفان طلب كند ، چنانچه سيّد برگزيدگان حضرت حكايت

( 5 ) يا رسم حق . . : أو ما رسم اللّه من نقوش العلم بخاتم القدرة A