كتاب الجدري والحصبة ( آبله و سرخك ) ( فارسى ) — الصفحة ٥٧

فصل پنجم در احتراز از آبله قبل از ظهور و جلوگيرى از ازدياد آن بعد از بروز

كافور يك درهم ،

همه را با لعاب اسفرزه خمير نموده با آنها حب يا قرص بسازند و در موقع حاجت به قدر سه درهم و يك اوقيه از اين سكنجبين به مريض بدهند .

همچنين شرابى بدين وصف براى بيمار بسيار نافع و به‌طورىكه تجربه كرده‌ايم از هر شرابى مقوىتر است ، مگر از شراب كندر « 1 » كه طبق توصيف هنديان آن را بنحو ديگرى كه ما آن را مىشناسيم توصيف نموده‌اند .

هنديان مىگويند اگر از شراب كندر به كسى بخورانند كه نه دانه آبله درآورده باشد دهمى آن درنمىآيد .

تركيب شراب نافع بقرار زير است :

سركه شراب صافى كهنه « 2 » سه رطل ،

آب انار ترش ،

و ترشى بالنك ،

و آب‌غوره ،

و آب ريواس ،

و شيره توت شامى ،

و خيسانده سماق و زرشك از هركدام يك رطل ،

شيره كاهو و شيره ترخون « 3 » از هريك يك‌چهارم رطل ،

و از مطبوخ عناب و خيسانده عدس از هريك يك رطل و نيم ،

همه اينها را با هم مخلوط كرده و سه رطل شكر بر آن بريزند و بجوشانند ( تا قوام يابد ) ،


( 1 ) - ترجمه كندر بفرانسه Encens ولى در اينجا مقصود شراب مرواريد است كه هنديان با صمغ گياه Pandanus Odoratismus كه داخل شراب مرواريد مىيريختند و به بيماران مىدادند . ( 2 ) - مقصود شراب معمولى است . ( 3 ) - طرخون يا ترخون - Artemisia Dracunculus