ديوان عطار ( فارسى ) — الصفحة ٦٦٧
832
دانى كه خوشىّ او « 1 » چه سان بود * چون عشق بموسم جوانى
در « 2 » بسته ميان خود به زنّار * بگشاده « 3 » دهن بدلستانى
در هر خم « 4 » زلف دل‌فريبش « 5 » * صد عالم كافرى نهانى
آمد بنشست « 6 » و پير ما را * بنهاد محك « 7 » بامتحانى
القصه چو پير روى او ديد * از دست بشد ز « 8 » ناتوانى
دُردى ستد و درود « 9 » دين كرد * يا رب ز بلاى « 10 » ناگهانى
دردا كه چنان بزرگوارى * برخاست ز راه خرده دانى
ترسا بچه را به پيش « 11 » خود خواند * پس گفت نشان ره چه دانى « 12 »
گفتا كه نشان راه « 13 » جاييست * كانجا نه تويى و نه نشانى « 14 »
چون پير سخن شنيد جان داد * عطار سخن « 15 » بگو كه « 16 » جانى « 17 »
832
832
گفتم بخرم غمت به جانى * بر من بفروختى جهانى « 18 »
مفروش چنان بر آن كه پيوست * عشوه خرد از تو هر زمانى
بنواز مرا كه بىتو برخاست * چون چنگ ز هر رگم فغانى
نى نى چو ربابم از غم تو * يعنى كه رگى و استخوانى
اى دوست روا مدار دل را * نوميد ز چون تو دلستانى
( 1 ) - فى : كه خوشيش بر چه سان ( 2 ) - فر : بربسته ( 3 ) - فر : بگشوده دهان . فى : بگشاده زبان ( 4 ) - فر : و اندر سر زلف ( 5 ) - سل و فر و مه و مس : دلربايش . فى : دلستانش ( 6 ) - فى : بنشست پير ( 7 ) - فى : ننهاد محل ( 8 ) - فر : افتاد و بشد بناتوانى ( 9 ) - مج : بستد درون شد و گفت . مه : بستد وداع دين كرد . سل و فى و مس : بستد درود دين كرد ( 10 ) - فر : ز فضاى ناگهانى ( 11 ) - فر : به نزد خود ( 12 ) - مه : پرسيد نشان . فر : گفتا كه بخوان از آنچه دانى . مس : نشان ده آنچه دانى ( 13 ) - فر : نشان عشق ( 14 ) - فى : و نه توانى . مس : نرسى و نىتوانى ( 15 ) - سل و مه و فى : بگو سخن ( 16 ) - سل : كه دانى ( 17 ) - فى و مم و مس : نيز اين غزل را دارد ( 18 ) - مج و سل و فر و مه : اين غزل را ندارد . مس : دارد