ديوان عطار ( فارسى ) — الصفحة ٠.٢٩

آثار عطار

جهان معرفت اسرارنامه‌ست * بهشت اهل دل مختارنامه‌ست

مقامات طيور ما چنانست * كه مرغ عشق را معراج جانست

چو خسرونامه را طرزى عجيبست * ز طرز او كه و مه را نصيبست

* * *

رفيقى داشتم عالىستاره * دلى چون آفتاب و شعرباره « 1 »

ز گفت من كه طبع آب زر داشت * فزون از صد قصيده هم زبر داشت

غزل قرب هزار و قطعه هم نيز * ز هر نوعى مفصل بيش‌وكم نيز

جواهرنامهء من بر زبان داشت * ز شرح القلب من جان در ميان داشت

بنابراين آثار مسلم عطار عبارتند از :

1 - مصيبت‌نامه

2 - الهىنامه

3 - اسرارنامه

4 - مختارنامه

5 - مقامات طيور ( منطق الطير ) « 2 »

6 - خسرونامه

7 - ديوان غزليات و قصايد

8 - جواهرنامه

9 - شرح القلب

چون تذكرة الاولياء را كه نثر است بر اين نه كتاب منظوم بيفزائيم آثار مسلم عطار به ده كتاب بالغ مىگردد .

از دو كتاب جواهرنامه و شرح القلب اثرى پيدا نيست .

مجموع ابيات شش مثنوى مذكور و ديوان غزليات و قصايد در حدود پنجاه هزار بيت است .

در ديوان حاضر 822 غزل و 30 قصيده جمع‌آورى شده است و به اين ترتيب 128 غزل و 70 قصيدهء شيخ عطار از دست رفته است .

در ميان كتب متعدد ديگرى كه به عطار نسبت مىدهند بعضى از آنها به دلايلى حتما از شيخ فريد الدين محمد عطار نيشابورى نيست و در انتساب بعضى از آنها به عطار جاى


( 1 ) - خسرونامه چاپ تهران ص 30 ( 2 ) - نام اين كتاب مقامات طيور و منطق الطير هر دو ذكر شده است رجوع شود به شرح حال و تحليل آثار عطار تأليف استاد بديع الزمان فروزانفر ص 313