رساله افيونيه ( فارسى ) — الصفحة ١٩١

تركيبات و اصطلاحات دشوار

اعراض نفسانى : كيفياتى كه عارض نفس شود به تبع انفعالاتى كه او راست و آن شش حالت است ، غضب ، فزع ، فرح ، غم ، هم ، خجلت . ( ذخيرهء خوارزمشاهى ، ج 2 ، ص 119 ) ، حالات روحى و روانى

افيون محدّث : افيون پديد آمده و به وجود آمده در آخر كار .

آماسيدن زبان : ورم كردن زبان .

امتلاى دماغ : پرشدن خلطى در دماغ .

امتناع تكلّم : جلوگيرى از سخن گفتن .

امور عشره : اركان دهگانه .

امور معاش : مسائل مربوط به زندگى و حيات .

انحدار طعام : گذشتن غذا . ( لغت نامهء دهخدا ) .

اندفاع اسهال : دفع كردن اسهال .

بحة الصّوت : گرفتگى صدا و آواز .

تحيّر طبع : آشفتگى طبع .

ترهّل بدن : سستى بدن .

تصفيهء بشره : صاف كردن پوست .

تقليل فهم : كاهش قدرت درك و شعور .

تقليل نسل : كاهش زاد و ولد .

تقويت باه : افزايش توانايى و قدرت جماع .

تليين بطن : نرم كردن و آزادى شكم ( ناظم الاطبّاء ) .

تنفّر طبع : بيزارى و بىميلى طبع از چيزى .

توحّش سودايى : وحشت و ترس و عدم انس به دليل غالب شدن خلط سودا .

جيّد النفع : نفعى نيكو و خالص ، پرمنفعت . ( تكملة الاصناف ، ص 94 ) .

حادّ الرّايحه : آنچه كه بوى تند دارد .

حبّ وحدت : تمايل به تنها بودن و خلوت كردن .

حدس صناعى : هنگامى كه پزشكى براساس صنعت و حرفهء پزشكى حدسى بزند كه شمّ پزشكى نيز معنى مىدهد .

حظّ روح : لذت بردن و بهره‌مندى روح و روان .

خفّت نوم : سبك بودن خواب و خيلى زود از خواب پريدن .