سرگذشت تهران ( فارسى ) — الصفحة ٣٨١
يادداشتهاى مادام كارلاسرنا دربارهء بيمارستان
البته مريضخانه دولتى نيز نام معروفى به‌شمار مىآيد چنانچه در دورهء قاجاريه بخشى از خيابان سپه سابق از ميدان توپخانه تا ميدان حسن‌آباد به خيابان مريضخانه معروف بود .
جعفر شهرى دربارهء نام مريضخانهء دولتى مىنويسد : « نام مريضخانهء دولتى كه در عهد احمد شاه به اسم مريضخانهء احمدى ناميده شد ، بعدها به بيمارستان سينا . . . موسوم گرديد . « 1 »
باستانى پاريزى نيز از بيمارستانى به نام احمديه ياد مىكند كه گويا در محل فعلى قورخانه در خيابان سپه سابق قرار داشته است . « 2 » بر نگارنده آشكار نيست كه اين بيمارستان احمديه همان بيمارستان احمدى ياد شده توسط جعفر شهرى يكى است يا نه . در هر صورت باستانى پاريزى از اين بيمارستان چنين ياد مىكند ؛ « مريضخانهء احمديه كه بعد از تاجگذارى احمد شاه تازه باز شده بود . . . » « 3 »
يادداشتهاى مادام كارلاسرنا دربارهء بيمارستان
يادداشتهاى مادام كارلاسرنا دربارهء بيمارستان
مادام كارلاسرنا يادداشتهايى دربارهء مريضخانه دارد كه به صحت و سقم پاره‌اى از آن اعتماد چندانى نمىتوان كرد .
شايد اين يادداشتها نتيجهء شايعاتى باشد كه مخالفين اعتضاد السلطنه سر زبانها انداخته بودند .
بارى مادام كارلاسرنا مىنويسد :
« تنها حسن نيت پادشاه براى موفقيت و به نتيجه رساندن طرحهاى اصلاحات و نوسازى كشورش كافى نيست و خيلى كم مىتوان اطمينان حاصل كرد كه دستورهاى او موبه‌مو اجرا شود ، چون اطرافيان شاه معمولا از فاش ساختن چهرهء واقعى مسائل و بازگو كردن حقيقت وحشت دارند ، در نتيجه واقعيت يا از نظر وى تماما مخفى مىماند و يا برسبيل تصادف كشف مىگرديد .
موضوع « مريضخانهء » نظامى هم كه چند سال پيش به دستور ناصر الدين شاه در تهران احداث شد ، مشمول همين اصل است . اين مؤسسه كه به حق به « گورستان زنده‌ها » معروف شده است ، از چند اتاق تشكيل يافته كه در آن ، حدود بيست تخت ، درانتظار بيمار خالى افتاده است ، و
( 1 ) . طهران قديم ، ج 1 ، ص 290 . ( 2 ) . اژدهاى هفت سر ، باستانى پاريزى ، ص 149 ، چ دوم ، دنياى كتاب ، 1363 . ( 3 ) . همان جا .