مكاشفات رضوى ( شرح مثنوى مولانا جلال الدين محمد بلخى ) 0 فارسى ) — الصفحة ٦٧٢

[ بيان آنكه نماز و روزه ] . . .

الحقّ تمام عمر و زمان دراز ، يك زمانى بيش نباشد .

[ بيان آنكه نماز و روزه ] . . .

[ بيان آنكه نماز و روزه ] . . .

قوله :

هركسى كوشد به مالى يا فسون * [ چيست دارم گوهرى در اندرون ]

مراد از فسون ، دعاست كه لازم عبادات بدنى است .

قوله :

روزه گويد كرد تقوى از حلال * [ در حرامش دان كه نبْوَد اتّصال ]

الخ ، صوم گواهى مىدهد كه صائم از اكل و شرب حلال هرگاه پرهيز كند ، اتّصال او به امر حرام چگونه متصوّر باشد !

قوله :

گر به طرّارى كند پس دو گواه * [ حَرجْ شد در محكمهء عدل إله ]

يعنى ، در تقوى و سخا اگر بر باد سمعه اكتفا نمايد ، آن هر دو صفت به منزلهء دو گواه بوند [ كه ] در حكم عدل الهى مجرّد و مردود شوند .

قوله :

هست صيّاد ار كند دانه نثار * [ نه ز رحم و جود بل بهرِ شكار ]

تنبيه بر آن است كه نه هر عملى شاهد باشد بر ايمان ، يا از ايمان عملى كه به قصد صيد نفوس عامه به تقديم رسد ، نه جزو ايمان است و نه شاهد آن .

قوله :

هست گربهء روزه‌دار اندر صيام * [ خفته كرده خويش بهرِ صيد خام ]

گربه ، شخص صائم [ كه ] در روز چيزى از طعام پخته نيابد ؛ زيرا كه صائم روزانه هيچ نخورد ، در فكر گوشت خام باشد كه جانورى را صيد كند . همچنين ايثار مرد ريا ، دانه ريختن صياد باشد و مصابرت او بر جوع تن ، [ مثل ] خفتن گربه به قصد صيد .

قوله :

فضل حقّ با اينكه او كژ مىتند * [ عاقبت زين جمله پاكش مىكند ]

با وجود آنكه عمل مرائى معلل به عرض است ، حق‌ّتعالى به حكم : « لا أُضِيعُ عَمَلَ عامِلٍ مِنْكُمْ » « 1 » عمل او را در حساب مىآرد و به آب رحمت ، ناپاكى عرض را از عمل


( 1 ) آل عمران ( 3 ) آيهء 195 : « . . . من كار هيچ كارگزارى را از شما [ چه زن و چه مرد - همه از يكديگريد - ] ناچيز نمىسازم . »