مكاشفات رضوى ( شرح مثنوى مولانا جلال الدين محمد بلخى ) 0 فارسى ) — الصفحة ٥٣٨

[ جواب گفتن انبيا طعن ايشان را ] . . .

[ جواب گفتن انبيا طعن ايشان را ] . . .

[ جواب گفتن انبيا طعن ايشان را ] . . .

قوله :

[ اى دريغا كه دوا در رنجتان ] * گشت زهر قهر جان آهنجتان

آهنجيدن ، بركندن و كشيدن ؛ اينجا به معنى اخير است .

قوله :

چشم ديوانه بهارش دى نمود * [ ز آن طرف جنبيد كو را خانه بود ]

أى ، چشم ابليسانه .

قوله :

[ چون بت سنگين شما را قبله شد ] * لعنت و كورى شما را ظُلّه شد

ظله ( به ضم اول ) سايبان و پرده .

قوله :

[ عاشقِ خويشيد و صنعتْ كرد خويش ] * دمّ ماران را سرِ مارست كيش

[ كيش ] أى ، تركش .

قوله :

[ جمله قصد و جنبشت زين اصبع است ] * فوق تو بر چارْراه مجمعست

يعنى ، به فرمان انگشت قدرت الهى ، سر نياز بر چارراه عناصر دارى كه به مقتضاى هر سن ، هر جزوى عنصرى بر طبع تو غلبه مىكند . و آنچه عبد اللطيف نوشته كه : « فوق ، به معنى امتياز است و از چارراه مجمع ، محشر مراد است كه نيك از بد در آن روز متفرق خواهند شد » ، نسبتى به اين مقام ندارد .

قوله :

اين حروف خالهات « 1 » از نسخ اوست * [ عزم و فسخت هم ز عزم و فسخ اوست ]

چون دل را به قلم تشبيه كرده « 2 » ، خالها را به حروف شباهت تام باشد .

قوله :

اين قلم داند ولى بر قدر خَود * [ . . . ]

( 1 ) در نسخهء ق : حالهات . ( 2 ) مقصود شارح بيت زير است : اصبع لطفست و قهر و در ميان * كلك دل با قبض و بسطى زين بنان . . .