مكاشفات رضوى ( شرح مثنوى مولانا جلال الدين محمد بلخى ) 0 فارسى ) — الصفحة ٥١٥

[ سرّ طلب كردن موسى خضر را - عليهما السّلام - ] . . .

در داستان بازگشتن به قصّهء دقوقى

در داستان بازگشتن به قصّهء دقوقى

قوله :

[ آنكه اندر سير مه را مات كرد ] * هم ز دين‌دارىِ او دين رشك خَورد

لفظ خورد به معنى در خور و لايق است . يعنى ، دين از ديندارى او لايق رشك بود كه موافق و مخالف را بر دين و ديندارى او رشك مىآمد .

قوله :

همچو داودم نود نعجه مراست * [ طمْع در نعجهء حريفم هم بخاست ]

اشارت [ است ] به آيهء : « إِنَّ هذا أَخِي لَهُ تِسْعٌ وَ تِسْعُونَ نَعْجَةً وَ لِيَ نَعْجَةٌ واحِدَةٌ فَقالَ أَكْفِلْنِيها وَ عَزَّنِي فِي الْخِطابِ . » « 1 » به‌درستى كه اين برادر من است در دين . مر او را نود و نه ميش است ، أى مر او را نود و نه زن است و مرا يك زن . پس گفت برادر من ترك كن ميش خود ، أى زن خود را و بگردان مرا كفيل او و در نكاح من درآور ، غالب شد بر من در حجّت .

[ سرّ طلب كردن موسى خضر را - عليهما السّلام - ] . . .

[ سرّ طلب كردن موسى خضر را - عليهما السّلام - ] . . .

قوله :

مىروم تا مجمع الْبحرين من * [ تا شوم مصحوب سلطان زَمَن ]

اشارت [ است ] به آيهء : « وَ إِذْ قالَ مُوسى لِفَتاهُ لا أَبْرَحُ حَتَّى أَبْلُغَ مَجْمَعَ الْبَحْرَيْنِ أَوْ أَمْضِيَ حُقُباً . » « 2 » چون گفت موسى شاگرد و خادم خود را كه يوشع بن نون باشد كه به طلب خضر هميشه خواهم رفت تا برسم به آنجا كه مكان اوست ( و آن را منتهاى بحر فارس و روم گفته‌اند ) يا مىرويم زمانى دراز كه هشتاد سال باشد تا او را نيابم ، روى از سفر برنتابم .

قوله :

أجعل الخضر لِأمرى سببا * [ . . . ]

مىگردانم حضرت [ خضر - ع - ] را براى كار خود سبب ، أى وسيله .

قوله :

[ . . . ] * ذاك أو أمضى و أسرى حقبا

اين حاصل شود مرا به آنها بروم و سير كنم زمانى دراز .

( 1 ) « ص » ( 38 ) آيهء 23 [ ترجمهء آن در متن آمده است ] . ( 2 ) الكهف ( 18 ) آيهء 60 [ ترجمهء آن در متن آمده است ] .