مكاشفات رضوى ( شرح مثنوى مولانا جلال الدين محمد بلخى ) 0 فارسى ) — الصفحة ٤٧٩

چرب كردن مرد لافى . . . الخ

قوله :

[ گفت حقّ كه كژ مجنبان گوش و دم ] * « ينفعنّ الصّادقين صدقهم »

اشارت [ است ] به آيهء : « يَوْمُ يَنْفَعُ الصَّادِقِينَ صِدْقُهُمْ . » « 1 »

قوله :

گفت اندر كژ مخسب اى محتلم * [ آنچه دارى و انّما و « فَاسْتَقِمْ » ]

اى ، در پناه فلانى كه تا راستى ، آرام مگيرى بيننده خواب پريشان .

قوله :

[ بر سبال چرب خود تكيه مكن ] * زانكه گربه برد دنبه بىسُخن « 2 »

يعنى ، گربه خاموش مىآيد و آن دنبه پاره كه سبلت بدان چرب مىكردى و لاف مىزدى ، مىربايد .

قوله :

سنگهاى امتحان را نيز پيش * [ امتحانها هست در احوال خويش ]

مراد از سنگهاى امتحان ، كاملانند .

قوله :

گفت يزدان از ولادت تا به حين * [ . . . ]

[ حين ] ( به حاى مهمله ) هلاكت و ( به جيم معجمه ) در گور كردن [ بود ] .

قوله :

[ . . . ] * « يفتنون فى « 3 » كلّ عام مرّتين »

قال اللّه تعالى : « أَ وَ لا يَرَوْنَ أَنَّهُمْ يُفْتَنُونَ فِي كُلِّ عامٍ مَرَّةً أَوْ مَرَّتَيْنِ ثُمَّ لا يَتُوبُونَ وَ لا هُمْ يَذَّكَّرُونَ . » « 4 » آيا نمىبينند اين منافقان مبتلا مىشوند ايشان به اصناف بليات ( از مرض و غير آن يا نفاق و كذب ايشان ظاهر مىشود بر مسلمانان ) ، در هر سالى يك بار يا دو بار ؟

پس توبه نمىكنند از نفاق و نه پند مىگيرند .

قوله :

[ امتحان در امتحانست اى پدر ] * هين به كمتر امتحان خود را مخر

( 1 ) المائدة ( 5 ) آيهء 119 : « روزى است كه راستگويان را راستى گفتارشان سود دهد . » ( 2 ) اين بيت در نسخهء ق يافته نشد ، و مصرع اوّل آن از مثنوى جعفرى برگرفته شد . ( 3 ) در نسخهء ق : - فى . ( 4 ) التّوبة ( 9 ) آيهء 126 [ ترجمهء آن در متن آمده است ] .