مكاشفات رضوى ( شرح مثنوى مولانا جلال الدين محمد بلخى ) 0 فارسى ) — الصفحة ٤٦٨

در داستان رجوع به حكايت خواجه . . .

قال - عزّ و جلّ : « [ إِذْ ] جَعَلَ الَّذِينَ كَفَرُوا فِي قُلُوبِهِمُ الْحَمِيَّةَ حَمِيَّةَ الْجاهِلِيَّةِ . » « 1 »

قوله :

[ . . . ] * بانگ شومى بر دمنْشان كرد زاغ

دمن ( به كسر دال و فتح ميم ) سرگين . حاصل معنى آنكه ، جان ظلمت‌زدهء آنها كه مانند زاغ مردار خوار بود ، جسم ناپاك آنها را به بانگ شوم و فال بد از طريق هدايت باز داشت .

قوله :

پيش او گوساله بريان آورى * [ گه كشى او را به كهدان آورى ]

حاصل آنكه ، تو را اهتمام در شأن غذاى نفوس و ابدان است و غذاى دل ، لقاى جمال جان جان .

قوله :

صبح نزديكست خامش دم مزن * [ كاندر آمد وقت بيرون آمدن ] « 2 »

چنانچه حقّ تعالى فرمود : « مَوْعِدَهُمُ الصُّبْحُ أَ لَيْسَ الصُّبْحُ بِقَرِيبٍ . » « 3 » لوط [ ع ] از غايت تنگدلى پرسيد از جبرئيل - ع - كه كى خواهد هلاك اين قوم ؟ جبرئيل - ع - گفت :

عذاب ايشان صبح است . لوط گفت : صبح بسيار وقتى است . جبرئيل - ع - گفت : آيا نيست صبح نزديك ؟ يعنى نزديك است .

در داستان رجوع به حكايت خواجه . . .

در داستان رجوع به حكايت خواجه . . .

قوله :

هم از اينجا كودكانش در پسند * [ نَرتَع و نَلعَب به شادى مىزدند ]

پسند ، نام كوهى است .

قوله :

[ زانكه بر بانگ دهل در سال تنگ ] * جمعه را كردند باطل بىدرنگ

اشارت مىكند به آيهء : « وَ إِذا رَأَوْا تِجارَةً أَوْ لَهْواً انْفَضُّوا إِلَيْها وَ تَرَكُوكَ قائِماً قُلْ ما

( 1 ) الفتح ( 48 ) آيهء 26 : « آنگاه كه كافران تصميم گرفتند كه دل به تعصّب ، تعصّب جاهلى سپارند . . . » ( 2 ) اين بيت در نسخهء ق يافته نشد ، و مصرع دوّم آن از مثنوى جعفرى برگرفته شد . ( 3 ) هود ( 11 ) آيهء 81 [ ترجمهء آن در متن آمده است ] .