مكاشفات رضوى ( شرح مثنوى مولانا جلال الدين محمد بلخى ) 0 فارسى ) — الصفحة ٤٣٧

[ قصّهء اعرابى و ريگ در جوال كردن ] . . .

در قصّهء جوحى و آن كودك . . . الخ

در قصّهء جوحى و آن كودك . . . الخ

قوله :

[ نى درش معمور و نى سقف و نه بام ] * نى درو بهر ضيائى هيچ جام « 1 »

آبگينهء تابدان را جام مىگويند .

قوله :

گر نبودى او مسبّح بطن نون * [ . . . ]

[ نون ] أى ، ماهى .

قوله :

[ . . . ] * حبس و زندانش بُدى تا « يُبْعَثُونَ »

كما قال اللّه تعالى : « فَلَوْ لا أَنَّهُ كانَ مِنَ الْمُسَبِّحِينَ لَلَبِثَ فِي بَطْنِهِ إِلى يَوْمِ يُبْعَثُونَ . » « 2 »

[ ترسيدن كودك از آن شخص صاحب جثّه ] . . .

[ ترسيدن كودك از آن شخص صاحب جثّه ] . . .

قوله :

گنگ زفتى كودكى را يافت فرد * [ زرد شد كودك ز بيم قصد مرد ]

گنگ ( با كاف تازى مضموم ) قوىهيكل .

قوله :

من اگر هولم مخنّث دان مرا * [ همچو اشتر برنشين مىران مرا ]

هول ( به ضمّ اوّل ) قامت بلند .

قوله :

صورت مردان و معنى اين‌چنين * [ از برون آدم درون ديو لعين ]

خطاب است به مخنّث . يعنى ، صورت مردان داشتن و از معنى اين همه بىنصيب بودن . و مصرع ثانى ، تمثيل اين مصرع .

[ قصّهء اعرابى و ريگ در جوال كردن ] . . .

[ قصّهء اعرابى و ريگ در جوال كردن ] . . .

قوله :

[ اين‌چنين فكر دقيق و راى خوب ] * تو چنين عريان پياده در لُغوب


( 1 ) اين بيت در نسخهء ق يافته نشد ، و مصرع اوّل آن از مثنوى جعفرى برگرفته شد . ( 2 ) الصّافات ( 37 ) آيات 143 - 144 : « پس اگر نه از تسبيح‌گويان مىبود ، تا روز قيامت در شكم ماهى مىماند . »