مكاشفات رضوى ( شرح مثنوى مولانا جلال الدين محمد بلخى ) 0 فارسى ) — الصفحة ٤٣٦

[ شكايت گفتن پيرمردى به طبيب ] . . .

در بيان حال خودپرستان و ناشكران در . . .

در بيان حال خودپرستان و ناشكران در . . .

قوله :

هركه زيشان گفت از عيب و گناه * [ وز دل چون سنگ وز جان سياه ]

اى ، از گناه امّتان و تابعان . پس ضمير ايشان ، راجع است به جانب انبيا و اوليا كه در سرخى واقع شد .

قوله :

[ اى كه صبرت نيست از دنياى دون ] * صبر چون دارى ز « نعم الماهدون »

قال اللّه تعالى : « وَ الْأَرْضَ فَرَشْناها فَنِعْمَ الْماهِدُونَ . » « 1 » گسترانيده‌ايم زمين تا قرار گيرند بندگان ؛ پس نيكو گسترانيديم .

قوله :

اى كه صبرت نيست از آب سياه * [ صبر چون دارى تو از خشم إله « 2 » ]

[ آب سياه ] اى ، آب گنديده لون و طعم تغيير يافته كه كنايه از چرك دنيا باشد . ربط اين سرخى و چند سرخى ديگر كه بيشتر خواهد آمد ، بما قبل در غايت ظهور است .

[ شكايت گفتن پيرمردى به طبيب ] . . .

[ شكايت گفتن پيرمردى به طبيب ] . . .

قوله :

[ جز مگر پيرى كه از حقّست مست ] * در درون او حيات طيّبه است

قال - عزّ اسمه : « مَنْ عَمِلَ صالِحاً مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثى وَ هُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَياةً طَيِّبَةً . » « 3 »

قوله :

بر تو مىخندد مبين او را چنان * [ صد قيامت در درونستش نهان ]

فاعل مىخندد ، پيرى [ است ] كه مست حقّ است .


( 1 ) الذّاريات ( 51 ) آيهء 49 [ ترجمهء آن در متن آمده است ] . ( 2 ) اين بيت در نسخهء ق يافته نشد ، و مصرع دوّم آن از مثنوى جعفرى برگرفته شد . ( 3 ) النّحل ( 16 ) آيهء 97 : « هر زن و مردى كه كار نيكويى انجام دهد ، اگر ايمان آورده باشد زندگى خوش و پاكيزه‌اى به دو خواهيم داد . »