مكاشفات رضوى ( شرح مثنوى مولانا جلال الدين محمد بلخى ) 0 فارسى ) — الصفحة ٣٨٨

انكار فلسفى بر قرائت أن أصبح . . . الخ

قال النّبى - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم : « الحكمة ضالة المؤمن « 1 » » . ضاله ، ناقهء شيردار [ بود ] .

قوله :

[ . . . ] * همچو دلّاله شهان را دالّه است

دلّاله ، مشّاطه ؛ دالّه ، رهنما .

قوله :

زان نشان با والد يحيى « 2 » بگفت * [ كه نيايى تا سه روز اصلًا بگفت ]

يعنى ، به حضرت زكريا [ ع ] اين خطاب آمد : « [ قالَ ] آيَتُكَ أَلَّا تُكَلِّمَ النَّاسَ ثَلاثَةَ أَيَّامٍ إِلَّا رَمْزاً . » « 3 »

قوله :

[ و آنچه دادى هرچه دارى در زكات ] * چون زكات پاكبازان رختهات

زكات پاكبازان آن است كه از مال زكوى و غير زكوى هرچه دارند ، چون مال زكات قسمت كنند .

قوله :

چون طلب كردى بجدّ آمد نظر * [ جد خطا نكند چنين آمد خبر ]

كما وقع فى الحديث : « من طلب شيئا و جدّ وجد « 4 » . »

قوله :

[ تو شدى بىهوش و افتادى به طاق ] * بىخبر گفت اينت سالوس و نفاق

يعنى طالب حقّ چون از خود رود ، بىخبران در تشنيع و تقريع بر روى او باز كنند .

قوله :

[ ماهى بيچاره را پيش آمد آب ] * اين نشانها « تِلْكَ آياتُ الْكِتابِ »

متمسّك شد به كريمهء : « الر . تِلْكَ آياتُ الْكِتابِ الْمُبِينِ . » « 5 » حاصل معنى آنكه ، ماهى تا به آب رسد نشانها بيند از قبيل آيات قرآنى كه خلط در آن نشايد .


( 1 ) نك : احاديث مثنوى ، ص 57 . « حكمت ، گمشدهء مؤمن است . » ( 2 ) در نسخهء ق : هم زكريّا را . ( 3 ) آل عمران ( 3 ) آيهء 41 : « گفت : نشان تو اين است كه سه روز با مردم سخن نگويى مگر به اشاره . » ( 4 ) نك : احاديث مثنوى ، ص 78 ، « كسى كه چيزى را خواست و كوشش كرد ، پيدا كرد . » ( 5 ) يوسف ( 12 ) آيهء 1 : « الف ، لام ، را . اينهاست آيات كتاب روشنگر . »