مكاشفات رضوى ( شرح مثنوى مولانا جلال الدين محمد بلخى ) 0 فارسى ) — الصفحة ٣٤٩

[ قسم غلام در صدق و وفاى يار خود ] . . .

قوله :

گوش چون نافذ بوَد ديده شود * [ ورنه قُلْ در گوش پيچيده شود ]

آرى چشم و گوش اصحاب حال يكى است ؛ امّا صاحب حال از بسيار اندكى . و لفظ نافذ را ناقد هم مىتوان خواند .

به راه كردن پادشاه يكى را از آن دو غلام . . .

به راه كردن پادشاه يكى را از آن دو غلام . . .

قوله :

كه تو اهل نامه و رُقعه بُدى * [ نه جليس و يار و هم بُقعه بُدى ]

يعنى ، با تو از غايت كراهت منظر ، صحبت به نامه و پيغام بايد داشت نه روبه‌رو .

قوله :

[ من ] نبينم روى خود را اى شمن * [ من ببينم روى تو تو روى من ]

از شمن ، مراد عابد است ؛ يعنى چهرهء من مرا مرئى نمىشود .

قوله :

آن كسى كه او ببيند روى خويش * [ نور او از نور خلقانست بيش ]

أى ، مؤمن كامل الايمان .

قوله :

كه يكى را دَه عوض مىآيدش * [ هر زمان جودى دگرگون زايدش ]

كما جاء فى القرآن : « مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثالِها . » « 1 »

[ قسم غلام در صدق و وفاى يار خود ] . . .

[ قسم غلام در صدق و وفاى يار خود ] . . .

قوله :

[ خضر و الياس از ميَش چون دم زدند ] * آب حيوان يافتند و كم زدند « 2 »

كم زدن ، ترك كردن .

قوله :

[ چون ز رويش مرتضى شد دُرفشان ] * گشت او شير خدا در مرج جان

مرج ، چراگاه .


( 1 ) الأنعام ( 6 ) آيهء 160 : « هركس كار نيكى انجام دهد ده برابر به او پاداش دهند . » ( 2 ) اين بيت در نسخهء ق يافته نشد ، و مصرع اوّل آن از مثنوى جعفرى برگرفته شد .