مكاشفات رضوى ( شرح مثنوى مولانا جلال الدين محمد بلخى ) 0 فارسى ) — الصفحة ٢٩٩

دفتر دوّم

دفتر دوّم

دفتر دوّم

قوله :

مدّتى اين مثنوى تأخير شد * مهلتى بايست تا خون شير شد

اشاره مىفرمايند به آنكه هر چيزى را در ارتقا به درجهء كمال ، از تدريج و امهال چاره نباشد .

قوله :

چون ز دريا سوى ساحل بازگشت * [ چنگ شعر مثنوى با ساز گشت ]

يعنى ، از درياى استغراق به ساحل آفاق بازآمده . گويا شيخ حسام الدّين را به عالم روحانى ذهابى دست داده و در وقت اياب به افاقه آمده ، طلب اتمام مثنوى كرده .

قوله :

[ مثنوى كه صيقل ارواح بود ] * بازگشتش روز استفتاح بود

پانزده رجب ، روز استفتاح است .

قوله :

[ ساعد شه مسكن اين باز باد ] * تا ابد بر خلق اين در باز باد

يعنى ، در استفادهء اين مثنوى .

قوله :

آفت اين در هوا و شهوتست * [ ورنه آنجا شربت اندر شربتست ]

مىفرمايند كه ، در حقايق و معانى كه مندرج است در مثنوى هميشه باز است ؛ امّا معانى موحّدانه را از سر هوا و شهوت ملحدانه درى نبايد كرد .

قوله :

[ چشم‌بند آن جهان حلق و دهان ] * اين دهان بربند تا بينى عيان

اوّل تحذير فرمود از هوا و شهوت ، حالا تحريض مىفرمايد بر امساك طعام و شراب ؛ زيرا كه شيطان از عابد شكم‌سير آن‌قدر نترسد كه از فاسق گرسنه .