مكاشفات رضوى ( شرح مثنوى مولانا جلال الدين محمد بلخى ) 0 فارسى ) — الصفحة ٢٣٥

تهديد كردن نوح - عليه السّلام - مر قوم را

جناب حقّ ناگزير است .

قوله :

صد هزاران شير بود اندر تنى * [ او چو آتش بود و عالم خرمنى ]

يعنى ، نه يك شير بلكه چندين شير در حجاب يك تن پنهان [ بود ] .

قوله :

چونكه خرمن پاس عشر او نداشت * [ او چنان شعله بر آن خرمن گماشت ]

اشارت به عشر زكات [ است ] كه اگر ده يك به مستحقّين ندهند ، خرمن تلف شود و حقّ در گردن صاحب بماند .

قوله :

قوّتم بگسست چون اينجا رسيد * چون توانم كرد اين سرّ را پديد

يعنى ، از ذكر انتقام ، خوف بر من غالب شد و قوّت بيان اين سرّ كه زخم بر چشم بهتر باشد از زخم بر دل ، نماند .

قوله :

زانكه او پاك است و سبحان وصف اوست * بىنيازست او ز مغز و نغز « 1 » پوست

مغز ( بفتح الميم و سكون الغين ) المقله بز .

قوله :

هر شكار و هر كراماتى كه هست * [ از براى بندگانِ آن شهست ]

از شكار ، امور كسبى و از كرامات ، وهبى و عطايى مراد است .

قوله :

پيش سبحان پس نگهداريد دل * [ تا نگرديد از گمان بد خجل ]

از سبحان به اعتبار تنزيه ، ذات حقّ خواسته ؛ از قبيل اطلاق مصدر و ارادهء اسم مفعول . يعنى ذات مقدس و منزّه .

قوله :

مؤمنى او مؤمنى تو بىگمان * در ميان هر دو فرقى بىكران « 2 »

يعنى ، صفت مؤمنى آن مؤمن كه نقشهاى غيبى را آيينه شده ، عين صفت مؤمنى

( 1 ) در نسخهء ق : نغز و مغز و . ( 2 ) اين بيت در نسخهء ق يافته نشد ؛ نك : از دريا به دريا ؛ ذيل مؤمنى او مؤمنى .