شرح گلشن راز ( فارسى ) — الصفحة ٢٤٨

اشارت به چشم و لب

ولى تشبيه كلّى نيست ممكن * ز جست‌وجوى آن مىباش ساكن

درين معنى كسى را بر تو دق نيست * كه صاحب مذهب اينجا غير حق نيست

ولى تا با خودى زنهار زنهار * عبارات شريعت را نگهدار

كه رخصت اهل دل را در سه حال است * فنا و سكر و آن ديگر دلال است

هر آن‌كس كو شناسد اين سه حالت * بداند وضع الفاظ و دلالت

ترا چون نيست ز احوال مواجيد * مشو كافر به نادانى و تقليد

مجازى نيست احوال حقيقت * نه هر كس يابد اسرار طريقت

گزاف اى دوست نايد ز اهل تحقيق * مر اين را كشف بايد يا كه تصديق

بگفتم وضع الفاظ و معانى * ترا سر بسته گر دارى بدانى

نظر كن در معانى سوى غايت * لوازم را يكايك كن رعايت

به وجه خاص از آن تشبيه مىكن * ز ديگر وجه‌ها تنزيه مىكن

چو شد اين قاعده يك سر مقرّر * نمايم زان مثالى چند ديگر

اشارت به چشم و لب

اشارت به چشم و لب

نگر كز چشم شاهد چيست پيدا * رعايت كن لوازم را بدانجا

ز چشمش خاست بيمارى و مستى * ز لعلش گشت پيدا عين هستى

ز چشم اوست دلها مست و مخمور * ز لعل اوست جانها جمله مستور

ز چشم او همه دلها جگر خوار * لب لعلش شفاى جان بيمار

به چشمش گرچه عالم درنيايد * لبش هر ساعتى لطفى نمايد

دمى از مردمى دلها نوازد * دمى بيچارگان را چاره سازد

به شوخى جان دمد در آب و در خاك * به دم دادن زند آتش بر افلاك

ازو هر غمزه دام و دانه‌يى شد * وزو هر گوشه‌اى ميخانه‌يى شد

ز غمزه مىدهد هستى به غارت * به بوسه مىكند بازش عمارت

ز چشمش خون ما در جوش دايم * ز لعلش جان ما مدهوش دايم

به غمزه چشم او دل مىربايد * به عشوه لعل او جان مىفزايد

چو از چشم و لبش خواهى كنارى * مر اين گويد كه نه آن گويد آرى