خلاصه شرح تعرف ( فارسى ) — الصفحة ١٢٧

باب الخامس عشر - پانزدهم قولهم فى الوعيد « 1 »

اطاعت نكردى ، بزرگ است .

به خردى گناه نگاه نبايد كرد به بزرگى آن كس نگاه بايد كرد كه او را مىآزارى . و گروهى چنين گفته‌اند از آنجا كه بنده است اندكى جفا بزرگ است و از آنجا كه فضل خداوند است جفاى بزرگ اندك است .

باز گفت و روا داشتند آمرزيدن كبيره‌ها به مشيت خداى تعالى يا به شفاعت پيغمبر عليه السلام . و واجب ديدند بيرون آمدن از دوزخ ، اهل نماز را هرآينه به ايمان ايشان . و اين نيز مسأله‌اى است مختلف ميان ما و معتزله . ايشان چنين گويند هر كه به دوزخ در آيد باز بيرون نيايد خواه مؤمن خواه كافر و اين مسئله را « وعيد ابد » بگويند . باز مذهب اهل سنت و جماعت آن است كه جاودان در دوزخ جز كافران نمانند . هر كه را ايمان بود اگر چه دير بماند آخر بيرون آيد و آن بيرون آمدن هم فضل خداوند عز و جلّ بود هم چنان كه اگر اول آزاد كند فضل بود پس چون در دوزخ آورد و باز بيرون آورد هم فضل بود . نبينى كه چون خداى تعالى كسى را در دنيا از بلا نگاه دارد فضل باشد و چون به بلا گرفتار گردانده باشد و از آن بلا بيرون آرد هم فضل باشد .

و باز گفت كه اين كبائر گناه كبيره نيست و لكن كفر است و شرك . و از بهر آن كبائر گفت كه كفر انواع است پس روا بود اسم جمع بر ايشان افكندن .

و ديگر جواب آن است كه خطاب ، خطاب جمع است گفت :

ان تجتنبوا كبائر پس هر كسى ( كه ) به كفر خويش كافرند نه به كفر كسى ديگر و همه كفرها كبيره‌اند چون كفر جماعت گردآورى كبائر گردد .