دقائق التأويل و حقائق التنزيل ( فارسى ) — الصفحة ٥٢٧

يادداشتها و پينوشتهاى پژوهنده

( 1074 ) 64 / 17 « اين اعتقاذ بندذ » .

اعتقاد بستن : عقيده داشتن .

« گر خود ز عبادت استخوانى در پوست * زشتست گر اعتقاد بندى كه نكوست » .

( سعدى ) ( شاهد از : لغتنامهء دهخدا ) .

( 1075 ) 64 / 18 و 19 « إِنَّما يُرِيدُ . . . تَطْهِيراً » .

الأحزاب / 33 .

( 1076 ) 64 / 23 « عبيده سلمانى » .

« عبيدة » : ابن عمرو يا عبيدة بن قيس السلماني المرادي . تابعي است . سال فتح مكّه در يمن اسلام آورد و رسول خدا - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - را نديده بود . در عهد عمر به مدينه رفت و در بسيارى از جنگها حاضر بود . وى فقه آموخت و حديث روايت كرد . به سال 72 ه . ق . در گذشت .

در بارهء وى ، نيز ، نگر : شذرات الذّهب ، ج 1 ، ص 78 و 79 .

( 1077 ) 64 / 23 « گويذ : ( 121 ) . . . » .

سنج با : تفسير شيخ ابو الفتوح - طاب ثراه - ( چ شعرانى ) ، ج 3 ، ص 394 و 395 .

( 1078 ) 64 / 23 « حاقن » .

ابو جعفر بيهقى گويد : « الحقن : واداشتن بول و خون از ريختن ، و باز داشتن شير در وعا » ( تاج المصادر ، ج 1 ، ص 53 ) .

( 1079 ) 64 / 25 « سكران » .

چنين است در دستنوشت - به زبر سين و سكون كاف .

سنج : المعجم الوسيط ، و نيز : القاموس المحيط .

( 1080 ) 65 / 10 « باز پوشذ » .

« باز پوشيدن » : پنهان كردن ، نهان ساختن .

« كوشيد كه راز باز پوشد * با آتش دل كه باز كوشد ؟ » .

( نظامى ) ( لغتنامهء دهخدا ) .

( 1081 ) 65 / 11 « ابو حنيفه هم برين است » .

سنج : مجمع البيان ، ج 3 ، ص 82 .

« ابو حنيفه » : نعمان بن ثابت ( 80 - 150 ق ) ، فقيه و متكلّم معروف و پيشواى مذهب حنفي از مذاهب چهارگانهء أهل سنّت . در كوفه نشأت يافته . استاد ويژهء او حماد بن ابى سليمان بود كه وى 18 سال در حلقهء درسش شركت مىكرده و تا هنگام وفات بهره گيرى از او را ترك نگفته .

در آخرين روزهاى زندگى ، منصور او را در بغداد به حبس افكند و وى پس از روزى چند در حبس بمرد .

امام محمّد باقر - عليه آلاف التّحيّة و الثّناء - از جملهء مشايخ و اساتيد ابو حنيفه بوده‌اند . وى از دانش