دقائق التأويل و حقائق التنزيل ( فارسى ) — الصفحة ٤٦٧

يادداشتها و پينوشتهاى پژوهنده

بنا بر سياق عبارت متن ما ، ظاهرا بايد « ابتغاء » را - در اينجا - « مطلوب ، خواسته ، مراد » معنا كرد - و اللّه العالم .

( 678 ) 29 / 25 « قوله . . . » .

از اصل عبارات قرآنى اين بخش در دستنوشت ما تقريبا هيچ پيدا نيست . از روى قرآن كريم استنساخ كرديم .

( 679 ) 30 / 4 و 5 « بنى المغيره » .

حركتها از دستنوشتست - چنان كه در بسيارى موارد ديگر هم .

شايد حركتها - همه يا بعضا - به قلمى جز قلم متن باشد .

( 680 ) 30 / 6 « طلب » .

در عكس دستنوشت ، كاملا روشن نيست . گمان مىكنم درست خوانده باشم .

( 681 ) 30 / 7 « متوجّه داشتند » .

حركات شايد به قلمى جز قلم متن باشد - و اللّه العالم .

« متوجّه داشتن » : مقرّر كردن ؛ « متوجّه داشتن چيزى بر كسى » را بايد « چيزى بر عهدهء كسى قرار دادن » معنا كرد .

( 682 ) 30 / 7 « سَمِعْنا وَ أَطَعْنا » .

« سَمِعْنا وَ أَطَعْنا » : جمله‌اى است به معناى « شنيديم و اطاعت كرديم » - و چنان كه پيداست افادهء فرمانبردارى مىكند . در مثنوى آمده است :

« پس بگفتندش كه خدمتها كنيم * بر « سَمِعْنا وَ أَطَعْنا » ها تنيم » .

( با بهر جويى از : فرهنگ فارسى ، دكتر معين ) .

( 683 ) 30 / 7 و 8 « سمعنا و اطعنا . . . نستدند » .

در دستنوشت بكمال روشن نيست ، ولى اميدوارم درست خوانده باشم .

نيز : سنج : تفسير شيخ ابو الفتوح رازى - على اللّه تعالى مقامه - ( چ شعرانى ) ، ج 2 ، ص 401 .

( 684 ) 30 / 8 « وليد » .

در دستنوشت كاملا روشن نيست ، ولى در سنجش با مجمع البيان ( ج 2 ، ص 673 ) قرائت ما درست مىنمايد .

( 685 ) 30 / 10 و 11 « الا . . . العباس » .

واحدى در أسباب النزول ( ص 59 ) منقولى را كه در متن ما به نقل از سدّى آمده ، آورده ؛ در همانجا مىخوانيم :

« فقال النّبيّ - صلّى اللّه عليه [ و آله ] و سلّم - : ألا إن كل ربا من ربا الجاهلية موضوع و أول ربا أضعه ربا العباس بن عبد المطلب » .

ضمنا سنج : المعجم المفهرس لألفاظ الحديث النّبوىّ [ صلّى اللّه عليه و آله ] ، ج 2 ، ص 217 .

همچنين : مجمع البيان ، ج 2 ، ص 614 .

( 686 ) 30 / 11 و 13 « العباس » ، « عباس » .

در دستنوشت ، در هر دو مورد ، زير باء ، بجاى يك نقطة ، دو نقطة نهاده شده است !