دقائق التأويل و حقائق التنزيل ( فارسى ) — الصفحة ١٢٩
[ سوره المائدة ( 5 ) : آيات 6 تا 11 ]
و مذكورست ، تا در بسيار احكام عمر خطاب گفت : لو لا علىّ لهلك عمر 1591 ؛ پس چون چنين بوذ ، هيچ عاقل تقديم فاضل بر مفضول ننهذ ، و اين معنى چنان بوذ كى كسى گويذ : سها 1592 بهتر و روشن‌تر 1593 از آفتابست ، و اين سخن هيچ عاقل قبول نكنذ ( 267 ) ، و اگر قبول كنذ جهل محض بوذ . قال اللّه - تعالى - : « هَلْ تَسْتَوِي الظُّلُماتُ وَ النُّورُ » ؟ 1594 ! معنى حديث سيؤم : حافظ ابو نعيم روايت كنذ از حسن - عليه السّلم - كى رسول گفت - صلّى اللّه عليه و آله - :
« ادع لي سيّد العرب »
بهترين عرب را به من خوانيذ - يعنى : على را .
« فقالت عائشة » عايشه گفت « ا لست سيّد العرب ؟ » يعنى : نه تو سيّد عربى ؟
« فقال : انا سيّد ولد آدم 1595 و على سيّد العرب »
رسول گفت : من بهترين فرزندان آدمم و على بهترين عرب است
« فلمّا جاء على »
پس چون على بيامذ
« أرسل الى الأنصار فاتوه »
كس فرستاذ و أنصار را بخواند ، چون بيامذند
« فقال لهم يا معشر الأنصار ! »
پس ايشانرا گفت : اى گروه أنصار !
« الا ادلّكم على ما ان تمسّكتم به لن تضلّوا بعده ؟ »
دلالت كنم شما را به چيزى كى اگر چنگ در آن زنيذ و به آن اقتدا كنيذ هرگز بعد از آن گم‌راه نشويذ ؟
« قالوا : بلى ، يا رسول اللّه ! »
گفتند :
آرى ، اى رسول خذا ! پس رسول گفت :
« هذا على »
اين على است
« فاحبّوه بحبّى و اكرموه بكرامتي »
دوست داريذ او را بدوستى من ( 268 ) و گرامى داريذ چنانك مرا گرامى مىداريذ .
مصنّف كتاب گويذ : ازين حديث روشن شذ كى على بهترين عربست ، و ابو بكر و عمر و عثمان يقين است كى عرب بوذند ؛ پس بنصّ اين حديث ظاهر شذ كى بهترين خلق بعد از رسول ، امير المؤمنين بوذ ، و هر كس كى خلاف اين گويذ عناد بوذ ، با وى سخن نبايذ گفت و از وى محترز بايذ بوذ .
ديگر ازين حديث لازم آيذ كى هر كس كى بوى تمسك نكنذ ، در ضلالت بوذ .
ديگر لازم آيذ كى دوستى و إكرام وى بايذ كى چون دوستى و إكرام رسول بوذ ، و معنى اين سخن آن بوذ كى چنانك متابعت رسول - صلّى اللّه عليه و آله - در جميع امور واجب و لازم است ، متابعت امير المؤمنين بعد از رسول - عليهما السّلم - بر جميع امّت در جميع امور واجب و لازم بوذ تا حدّى كى خذاى - تعالى - در سورة حجرات فرموذ : « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَرْفَعُوا أَصْواتَكُمْ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ وَ لا تَجْهَرُوا لَهُ بِالْقَوْلِ كَجَهْرِ بَعْضِكُمْ لِبَعْضٍ أَنْ تَحْبَطَ أَعْمالُكُمْ وَ أَنْتُمْ لا تَشْعُرُونَ » 1596 يعنى : اى اهل ايمان ! مگذاريذ كى در وقت