سفرنامه ميرزا محمد حسين فراهانى ( فارسى ) — الصفحة ٣٨

مدارس

معين التجار و ملك التجار و خانهء قونسول روس كه ملك دولت است ، و خانه‌هاى جمهورى فرنگى كه سابقا در گيلان بودند ، همه در اين محله است .

و [ در ] اين شهر قريب پنج هزار خانه است كه روى هم هر خانه [ اى ] دو خانوار نشسته و هر خانوارى چهار نفر است و چهل هزار عدد نفوس آن مىشود . و در بازار و محلات آن قريب دو هزار دكاكين است .

مساجد رشت

مساجد رشت

مسجد جامع ، از بناهاى حاجى جمال پدر هدايت اللّه خان رشتى است و در سنهء يك‌هزار و دويست و هفتاد و هشت [ ه . ق . ] چند نفر از تجار رشت او را تعمير نمودند و بر بناى اول آن افزودند .

مسجد حاجى سميع ، كه حاجى ميرزا نصير مشهور به حاجى حاكم ، مسجد جدش را تعمير مفصل نموده است .

مسجد معروف به مسجد حاجى محمد خان ، كه مشار اليه نوادهء هدايت خان است . و اين مسجد در جنب عمارت ديوانى است .

مسجد حاجى ملا صادق ، كه معروف به حاجى مجتهد است .

مسجد ملا حسن ، مشهور به على حسينى .

مسجد كياب ، كه بانى [ آن ] معلوم نيست .

مسجد صفى ، كه مىگويند از بناهاى شاه صفى است .

مسجد حاجى محمد كريم تاجر .

مدارس

مدارس

مدرسهء جامع ، كه بانى اول آن بانى مسجد جامع است و در سنهء هزار و دويست و هفتاد هجرى [ قمرى ] جمعى از تجار به شراكت تعمير كرده‌اند .

مدرسهء مستوفى ، كه از بناهاى ميرزا باباى پدر ميرزا عبد الوهاب مستوفى است .

مدرسهء حاجى محمد خان ، كه مشار اليه نوادهء هدايت خان است .

مدرسهء حاجى سميع ، كه از بناهاى جد حاجى حاكم و مشاراليه تعمير مفصل نموده است .

مدرسهء حاجى على اكبر تاجر ، كه از بناهاى پدر محمد آقاى ملك التجار است .

مدرسهء حاجى ملا صادق ، كه از بناهاى اوست .