روح الأرواح فى شرح أسماء الملك الفتاح ( فارسى ) — الصفحة ٢٠

اختلاف نسخه‌ها

فِي الْأَرْضِ خَلِيفَةً ، تا از سرشان چه سر برزند . پس كورهء ابتلاى علوم ، كه گفت : أَنْبِئُونِي بِأَسْماءِ هؤُلاءِ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ . پس كورهء ابتلاى اعمال ، كه گفت : اسْجُدُوا لِآدَمَ . *

سرّ الهيّت و مقصود ربوبيّت از اين كوره 32 نهادن آن است كه آنچه غشّ نقد ارواح است ، بر سر آيد ، و مراد حضرت عزّت آنكه درگاه از نااهل پاك گردد 33 و ليكن او صد هزار ستر ببندد تا مخدرهء علم ازلى را پوشيده از ديدهء اغيار به بارگاه حكمت ابدى 34 رساند .

اختلاف نسخه‌ها

اختلاف نسخه‌ها

( 1 ) . آ : شك

( 2 ) . آ : درياى شركت شود

( 3 ) . مج ، آ : بلافايده

( 4 ) . مج : آوردند

( 5 ) . مج : عز و جلال از حظّ

( 6 ) . آ : جهرا ، مج : دعوت بر دست انبيا بفرستاد

( 7 ) . آ : در حاشيه دارد :

زين بخيلان درگذر مردانه‌وار * خويشتن بر شمع زن پروانه‌وار

خويشتن پروانه كن ز آتش مترس * جان فشان و تن زن و خوش‌خوش مترس

( 8 ) . آ : در حاشيه دارد :

پروانهء جانبازم بر سوختهء شمعت * مىافتم و مىخيزم تا بال‌وپرم باشى

( 9 ) . آ : آن مدبرى سيه‌گليمى

( 10 ) . آ : باشد

( 11 ) . آ : در حاشيه دارد :

جز در كم و كاستى مزن دم هرگز * زيرا نشود زكم كسى كم هرگز

هر كس كه ز خويشتن حسابى دارد * او را نشود فقر مسلم هرگز

( 12 ) . مج : دعوت كرد . . . بسط كرد .

( 13 ) . مج ، آ : مشاورة

( 14 ) . آ : در حاشيه دارد :

مردان رهش ز عشق جانها دارند * در كلبهء درد خود نهانها دارند

اى شيخ مرقّعى به صد رنگ مپوش * كه ايشان بجز از خرقه نشانها دارند

( 15 ) . مج : « و در كمند . . . آورده است » ندارد

( 16 ) . مر : « تمناى وصال ماش بود » ندارد

( 17 ) . مج ، آ : بيت اول را ندارند ، و مصراع سوم چنين است :

شيرين و ظريف مرغى اى زاغ سياه

( 18 ) . آ : خاك كرد

( 19 ) . آ :

درد + نايافت

( 20 ) . آ : هفتصد هزار رساله

( 21 ) . مج : در شهر

( 22 ) . آ : در حاشيه دارد :

تو مىخواهى به تسبيح و نمازى * كه تا خشنود گردد بىنيازى

نمازت توشهء راه دراز است * ولى او از نمازت بىنياز است

( 23 ) . آ : بيند

( 24 ) . آ : در حاشيه دارد :

اى ذات تو در كمال استغنا فرد * فارغ ز جفاست و گناه زن و مرد

گر عرصهء كائنات كافر گيرد * بر دامن كبريات ننشيند گرد

( 25 ) . مر : در كرد

( 26 ) . مر : نشكست

( 27 ) . آ : در حاشيه دارد :

همه جانها ز صديقان چو خون است * كه مىداند كه سرّ كار چون است

ببين چندين هزاران سال ابليس * نبودش كار جز تسبيح و تقديس

همه طاعات او بر هم نهادند * ز استغناى خود بر باد دادند

دلش خونابه جاى محنت آمد * تنش دستارخوان لعنت آمد

( 28 ) . آ : گويند

( 29 ) . آ : بر سرى آن خاشاك شود

( 30 ) . مج :

« و دو دست در روى زند و . . . خرشيد گمارد »

ندارد

( 31 ) . آ : در حاشيه دارد :

كس چه داند تا چه حكمت مىرود * هر وجودى را چه قسمت مىرود

( 32 ) . مر . كوره‌ها

( 33 ) . مج . پاك كردن است

( 34 ) . آ .

حكم ابدى .